Jun 1

Door: Peter de Klerk

Rutte II hervormt de woningmarkt, maar iedere woningmarktdeskundige weet dat de getroffen maatregelen verkeerd zijn en de economische crisis verdiept hebben. Het werkelijke doel van het kabinet is daarom ook niet het hervormen van de woningmarkt, maar het oplossen van de bankencrisis. Zo hebben het kabinet en de gedogende partijen de rekening voor het wanbeleid van de politiek en de banken bij de Nederlandse huurders en de werkloze bouwvakkers gelegd.

De (banken)crisis begon in 2008. De waarde van de woningen daalde. Hypotheken kwamen ‘onder water’, waarmee de balansen van de banken verder verslechterden. De markt voor en de nieuwbouw van koopwoningen stortten volledig in. Maar gelukkig had Nederland een sterke en gezonde huursector. Al meer dan honderd jaar was het zo dat in tijden van recessie de productie van huurwoningen werd opgevoerd. De bouw was altijd een probaat middel om een recessie te verkorten en minder diep te laten zijn. Rutte II heeft dit bewust niet gedaan. Integendeel, de verhuurders moesten 2 miljard euro extra belasting gaan betalen waardoor de productie van nieuwbouwhuurwoningen ook instortte.

De huurder (met een middeninkomen) werd bestempeld tot de grote profiteur, de zo verguisde ‘scheefwoner’, die misbruik maakt van rijksubsidies en voor een dubbeltje op de eerste rang wil zitten. En alle media zijn dat verhaaltje nog gaan slikken ook. De werkelijkheid is zoveel anders. Sinds 1995 gaan er helemaal geen rijkssubsidies meer naar huurwoningen! Alleen de laagste inkomens kunnen een huurtoeslag ontvangen als hun inkomen ontoereikend is voor de huur. Daar is jaarlijks zo’n twee miljard euro mee gemoeid.

Ondanks die subsidie hebben de Nederlandse huurders (bron: EU-onderzoek, CBS en RIGO) de hoogste woonlasten van Europa. De gemiddelde huurder van een corporatiewoning is 38% van zijn inkomen aan woonlasten kwijt. De laagste inkomens zelfs 50%. Door de maatregelen van het kabinet – de verhuurdersheffing – stijgen die lasten nog verder. Zodoende betaalt iedere Nederlandse huurder ieder jaar weer twee maanden huur die door de verhuurder rechtstreeks wordt doorgesluisd naar de schatkist. Gevolg is dat vele Nederlandse huurders onder de armoedegrens leven en aangewezen zijn op voedselbanken. Tegelijk groeien de wachtlijsten voor huurwoningen. Maar wie kan zich nog een huurwoning veroorloven …?

De behandeling van eigenaren-bewoners staat daarmee in schril contrast. Jaarlijks gaat meer dan tien miljard euro als gevolg van de fiscale renteaftrek naar (vooral) midden en hoge inkomens voor soms dure huizen. Daar zitten de werkelijke ‘profiteurs’ en ‘scheefwoners’ (ikzelf ook). Natuurlijk is er als gevolg van de crisis ook armoede onder eigenaren-bewoners. Maar gemiddeld zit de Nederlandse eigenaar-bewoner op veel lagere woonlasten dan de huurder; en dat voor veel mooiere en grotere woningen. Natuurlijk, het kabinet heeft ook maatregelen getroffen om het gebruik van de fiscale renteaftrek te begrenzen. Mondjesmaat.

Het geheel overziende kun je maar tot één conclusie komen. Het kabinet wil de woningmarkt helemaal niet hervormen. Ze maken huren bewust onaantrekkelijker door het ongebreideld verhogen van de huren. Zodoende wil straks iedereen weer kopen. En laat dat nu precies de bedoeling zijn, want alleen dan gaan de woningprijzen weer snel omhoog en verbeteren de balansen van de banken. Zo wordt het broze herstel van de economie geschraagd. Heel logisch en waarschijnlijk ook effectief (alleen uitkijken dat er niet weer een vastgoedbubbel gaat ontstaan). Wel jammer dat huurders en werkeloze bouwvakkers zo de rekening betalen voor de fouten die door de banken en de politiek gemaakt zijn. Hoe legt de PvdA dit uit aan de weinige resterende kiezers …..? Samsom zei het pas al na de verloren gemeenteraadsverkiezingen: “Het herstel laat langer op zich wachten dan gedacht”.

bron: Corporatieforum

May 29

Wordt het nieuwe leenstelsel de genadeklap voor de huizenzeepbel?

May 24

Het kadaster zette gister de nieuwste uitgave van ‘terzake‘ online. Hierin kun je ieder kwartaal lezen hoe de transactieaantallen per prijsklasse het voorgaande kwartaal zijn geweest. Hoewel dit misschien wel even veel zegt als het reguliere persbericht over de transactieaantallen iedere 21e van de maand krijgen de cijfers over het algemeen bijzonder weinig aandacht.

Lees verder bij Woningmarktcijfers

May 21

Gisteren vond in de Tweede Kamer het debat over de kabinetsvisie Nederlandse bankensector plaats. Hierin deed Tony van Dijck ‘een Boelhouwertje’. Het werd duidelijk dat Tony goed naar Peter Boelhouwer had geluisterd en kwam met hetzelfde populistische verhaal als onze ‘totaal onafhankelijke’ woningmarkt professor. Gewoon elke generatie meer laten lenen om het Ponzi scheme te voeden, geen gezeik iedereen rijk. Dijsselbloem deed het af als kletskoek waar niemand meer in gelooft.

Lees ook: Peter Boelhouwer:”De crisis op de woningmarkt hebben we zelf georganiseerd” en Peter Boelhouwer is het schoothondje van de bouwondernemers

Ook NVM lobbyist Daan Keij was teleurgesteld in Dijsselbloem, zijn VVD vriendinDeze video is openbaar. Aukje de Vries kreeg geen voet aan de grond.

May 21

Bestaande koopwoningen waren in april 0,1 procent duurder dan in april 2013. Dit is de eerste prijsstijging in 5 jaar. In maart waren de huizen nog 2,1 procent goedkoper dan een jaar eerder. De prijzen van bestaande koopwoningen liggen nu al een jaar op ongeveer hetzelfde niveau. Dit blijkt uit het onderzoek over de prijsontwikkeling van bestaande particuliere koopwoningen in Nederland van het CBS en het Kadaster.

Hoewel de prijzen van huizen stabiliseren is het niveau nog steeds laag. In april 2014 was de prijsindex even hoog als in begin 2003. Ten opzichte van augustus 2008, toen de huizenprijzen een piek bereikten, bedraagt de prijsdaling 19,9 procent. De vraag naar bestaande koopwoningen trekt verder aan. In de eerste vier maanden van 2014 wisselden 39 743 woningen van eigenaar, ruim 34 procent meer dan een jaar eerder.

bron: CBS

May 15

Zelfs na een periode met prijsdalingen hebben Nederlandse woningbezitters een te rooskleurig beeld van de waarde van hun woning. Dit geldt ook voor eigenaren waarvan verwacht mag worden dat ze goed geïnformeerd zijn, zoals eigenaren met verhuisplannen.

Realistisch beeld is belangrijk

Voor eigenaren is het van belang een realistisch beeld te hebben van de waarde van de eigen woning. De woning vormt een belangrijk onderdeel van het huishoudvermogen en speelt een rol in consumptie-, spaar- en pensioenbeslissingen. Een verkeerde inschatting van de waarde leidt mogelijk tot minder passende financiële beslissingen.

Te rooskleurig beeld woningwaarde

Uit recent DNB-onderzoek blijkt echter dat Nederlanders vaak te optimistisch zijn over de waarde van hun woning. Zo is een groot deel van de woningeigenaren enkele jaren na het omslaan van de markt in 2008 nog van mening dat de waarde van de eigen woning niet is gedaald. Driekwart van de woningeigenaren schat de huidige woningwaarde te hoog in. De doorsnee woningeigenaar rapporteert een woningwaarde die over de periode 2003-2012 gemiddeld 13% hoger is dan de werkelijke waarde. De werkelijke waarde is berekend door de aanschafwaarde te combineren met de provinciale prijsontwikkeling. Bovendien is een substantieel deel van de woningeigenaren positiever over de toekomstige prijsontwikkeling van de eigen woning dan over de algemene woningprijsontwikkeling.

Het optimisme komt ook naar voren als eigenaren hun eigen woning vergelijken met andere woningen. Eind 2013 dacht 29% van de woningeigenaren dat de waarde van hun woning hoger was dan de waarde van de gemiddelde koopwoning in de straat (vs. 13% lager). Tevens dacht 31% van de woningeigenaren dat de staat van onderhoud beter was (vs. 5% slechter) en 17% dat de verkooptijd in geval van een verkoop korter zou zijn (vs. 8% langzamer).

Ook na omslag op de woningmarkt 

De overschatting van de woningwaarde is sterker als het goed gaat op de woningmarkt. Het optimisme neemt weliswaar af wanneer woningprijzen zich slechter ontwikkelen, maar het aanpassingsproces is langzaam. Zelfs jaren na het omslaan van de markt blijft een groot aandeel van de woningeigenaren te optimistisch. Dit terwijl de woningprijzen ten opzichte van de piek in de zomer van 2008 met circa 20 procent zijn gedaald. Deze prijsdaling volgde vertraagd en geleidelijk op een snelle en forse daling van het aantal woningtransacties. Het lagere aantal verkopen en de trage aanpassing naar een nieuw evenwicht wordt in verband gebracht met het lang vasthouden aan hoge vraagprijzen door verkopers. Het rooskleurige beeld van woningeigenaren is een van de mogelijke verklaringen voor de terughoudendheid om vraagprijzen te verlagen.

Verliesaversie en eigendomseffect als verklaring

De overschatting van de woningwaarde hangt significant samen met twee belangrijke psychologische processen die ook op andere terreinen zijn gevonden. Een eigendomseffect (duration-of-current-ownership effect) zorgt ervoor dat de overschatting van de woningwaarde toeneemt met de duur van het woningbezit. Naarmate een woning langer in bezit is, wordt het gevoel van eigendom sterker en is de woning volledig afgestemd op de voorkeuren en behoeften van de huidige bewoner.

Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat verliesaversie een belangrijke rol op de woningmarkt speelt. Met verliesaversie wordt bedoeld dat een verlies van een bepaalde omvang een groter effect heeft op het welbevinden van mensen dan een winst van dezelfde omvang. Het fenomeen verliesaversie is niet nieuw: van beleggers is bekend dat ze niet graag afstand doen van aandelen die in prijs zijn gedaald, omdat dit betekent dat zij het verlies onder ogen  moeten zien. Toegepast op de woningmarkt proberen eigenaren een verlies ten opzichte van een referentiepunt, bijvoorbeeld de aanschafprijs of de hoogte van de hypotheek, te vermijden. Het onderzoek laat zien dat met name woningeigenaren met een hoge hypotheekschuld ten opzichte van de waarde van de woning een te rooskleurig beeld van de woningwaarde hebben. Daarnaast blijkt uit een aanvullende enquête dat driekwart van de Nederlanders het belangrijk vindt om bij verkoop minimaal de originele aankoopprijs te krijgen. Een nog groter deel van het Nederlandse publiek vindt het belangrijk om geen restschuld over te houden.

bron DNB

May 14

Hoogleraar Peter Boelhouwer van de TU Delft is veel positiever over de huizenprijzen dan de Rabobank. Hij denkt dat huizen dit jaar ‘ergens tussen de 3 en de 5 procent’ zullen stijgen.

In dit filmpje zie je dat zelfs de interviewer het niet meer begrijpt. Boelhouwer had in 2012 net meegewerkt aan woningmarktplan Wonen 4.0, maar de bouwondernemers vonden het maar niets en dwongen hem over hun stimuleringsplan te beginnen. Hier kwamen zij iets meer dan een week later mee. Boelhouwer is voor de financiering van zijn onderzoekcentrum OTB dan ook voor de helft afhankelijk van de bouwondernemers.

May 6

Een beetje ondergeschoven in het persbericht van SVn, maar wel uitstekend nieuws. In 2013 verstrekte SVn nog zo’n 118 miljoen euro bovenop maximaal verantwoorde leningen van starters, waar dit in 2012 nog 119,5 miljoen euro betrof. Dat is best opmerkelijk als je bedenkt dat nadat Stef Blok begin vorig jaar extra (rijks-)geld beschikbaar stelde het aantal deelnemende gemeenten in rap tempo opliep van zo’n 200 in februari naar 281 nu.

Was de 20 miljoen die Blok per 1 januari 2013 beschikbaar stelde genoeg voor 4400 leningen, er werden er slechts 4163 afgesloten afgelopen jaar. Dit is iets meer dan de 4040 van 2012. Hiermee blijkt de aanvulling van de pot met 30 miljoen in februari toch niet helemaal nodig te zijn geweest.

Het aantal mensen met een achterstand op hun lening is in 2013 meer dan verdubbeld. Dit betreft niet alleen startersleningen, maar het hele bestand van SVn. Hoewel in de folders meestal te lezen is dat starters alleen hoeven terugbetalen als ze dat kunnen, zijn de betalingsproblemen bij startersleningen wel veruit het grootst:

svnnhg

bron:  Woningmarktcijfers

 

May 5

Obvion legt de ‘leuke dingen doen op krediet’ generatie in een video uit wat de gevolgen van scheeflenen kunnen zijn. Deze generatie heeft het grootste negatieve vermogen van heel Europa.

Wanneer u een huis koopt, sluit u daar meestal een hypotheek voor af. De hoogte van een hypotheek en de waarde van het huis zijn meestal ongeveer gelijk. Door de financiële crisis zijn huizen minder waard geworden. In het verleden kon je ook meer geld lenen dan de waarde van het huis. Veel hypotheken zijn daardoor hoger dan de waarde van het huis. Is dat ook bij u het geval? Dan staat uw huis ‘onder water’.

Volgens Obvion  kun je gewoon 15 tot 20 jaar wachten tot je huis weer de waarde van 2006 heeft bereikt. Lekker met een grotendeels aflossingsvrije hypotheek…

May 1

Hollandse zaken Presentatie: Cees GrimbergenHoe houd je je staande als de jaren durende geldzorgen ver boven je hoofd groeien? Zouden banken en andere schuldeisers meer aan hun zorgplicht moeten voldoen en coulanter moeten zijn?

Ruim honderdduizend huishoudens hebben een forse betalingsachterstand op hun hypotheek, zo blijkt uit cijfers van het Bureau Krediet Registratie.
Dat betekent veel stress, gekmakende stress. Schuldeisers die in de rij staan. Hoge boetes omdat schulden niet op tijd worden afgelost, waardoor de schuld nog groter wordt. Daar gaat dan de boeterente van rond de 12 procent overheen. En als het ‘onder water staande’ huis uiteindelijk gedwongen verkocht of geveild is, resteert een schuld van vele tonnen. Huisartsen zien het aantal mensen met psychische nood door geldzorgen verdubbelen.

Hoe houd je je staande als de jaren durende geldzorgen ver boven je hoofd groeien? Zouden banken en andere schuldeisers meer aan hun zorgplicht moeten voldoen en coulanter moeten zijn?

holzak

bron: Hollandse zaken

zie ook: