Oct 13

De Belgische website Express.be verzamelde afgelopen week een aantal verontrustende berichten over de globale economische toestand en het risico op een nieuwe crisis.

De Britse krant The Telegraph besteedde een artikel aan het Internationaal Monetair Fonds (IMF), dat aangaf voor een wereldwijde golf van credit defaults te vrezen als gevolg van een te hoge schuldenlast bij bedrijven. “Bedrijven in ontwikkelende markten hebben het voorbije decennium 3 triljoen dollar teveel geleend, wat wordt weerspiegeld in een verviervoudiging de voorbije tien jaar van de schulden in de privésector,” aldus The Telegraph.

lees ook: Goldman Sachs: Dit is de 3e golf van de Financiële Crisis

Volgens een artikel uit The Guardian stuurden de Verenigde Naties, de Bank voor Internationale Betalingen en de Bank of Engeland gelijkaardige waarschuwingen uit. Ook Willem Buiter, econoom van Citigroup. Buiter waarschuwt voor een globale recessie volgend jaar.

Ten slotte is er nog de economieblog van Wolf Richter, die in één van zijn recentste bijdragen schrijft dat vijf grote kopers van Amerikaanse obligaties – China, Rusland, Noorwegen, Brazilië en Taiwan – van mening zijn veranderd. “Deze partijen dumpen hun obligaties, elk om eigen individuele redenen die nu toevallig samenkomen,” aldus Richter. “Bovendien gaat dat proces aan het snelste tempo dat ooit werd opgemerkt.”

Willem Buiter in het NOS Journaal (februari 2008)

bron: express.be

Aug 6

Er moet snel wat gebeuren om de mensen die dakloos zijn weer onder de pannen de krijgen. Daarom stelt de PvdA voor om in Almere een ‘corporatiehotel’ te realiseren. Hiervoor moeten de woningcorporaties huizen beschikbaar stellen om de mensen zonder huis tijdelijk op te vangen.

“In Utrecht en Rotterdam wordt al gewerkt met een corporatiehotel”, zegt fractievoorzitter Alphons Muurlink in Almere Vandaag. “Het is vooral een goede oplossing voor de mensen die tussen wal en schip raken, doordat ze niet in aanmerking komen voor het urgentiesysteem. Dan hebben ze tijdelijk toch een dak boven hun hoofd terwijl ze verder kunnen zoeken naar een permanente oplossing.”

bron: SpitsNieuws

Aug 6

Het aantal kleine zelfstandigen dat door de crisis in geldnood verkeert, is sinds begin dit jaar sterk gestegen. In het hele land hebben grote gemeenten het aantal bijstandsverzoeken van freelancers en kleine ondernemers sinds begin dit jaar zien verdubbelen.

Dat blijkt uit cijfers van de gemeentelijke ‘zelfstandigenloketten’, die de Volkskrant heeft opgevraagd. Deze afdelingen van de gemeentelijke sociale dienst kunnen via de BBZ-regeling (Besluit Bijstandsverlening Zelfstandigen) inkomenssteun of bedrijfskredieten verstrekken aan zelfstandigen die het moeilijk hebben.

Bij economische tegenwind nemen bedrijven als eerste afscheid van hun flexibele personeel. Met name jongeren met een tijdelijk arbeidscontract en freelancers worden hiervan de dupe. Deze recessie maakt extra veel slachtoffers, omdat de laatste jaren juist steeds meer Nederlanders voor een freelancersbestaan kozen. Volgens het CBS telt Nederland inmiddels zo’n 900 duizend zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers).

Dat veel freelancers door de recessie in financiële moeilijkheden raken, is nu voor het eerst in harde cijfers terug te zien. De BBZ-regeling is zowel bestemd voor starters als ondernemers die al langer actief zijn, maar de gemeenten melden dat vergeleken met vorig jaar veel meer gevestigde ondernemers vragen om inkomenssteun. Dit zijn voornamelijk freelancers die vanwege de recessie zijn gedumpt door hun opdrachtgevers.

De hulpverzoeken komen volgens de gemeenten van ondernemers uit alle beroepsgroepen, maar freelancende bouwvakkers, vrachtwagenchauffeurs en hoveniers zijn oververtegenwoordigd, net als kleine winkeliers. Ook vervoegen zich relatief veel bedrijfsadviseurs, ict’ers en marketingdeskundigen bij het bijstandsloket.

Johan Marrink van belangenorganisatie ZZP Nederland is niet onder de indruk van de cijfers. Hij schat dat hoogstens 5 tot 10 procent van zijn leden in de problemen zit. De hulpbehoevenden zijn volgens Marrink vooral bouwvakkers die vrijwel uitsluitend voor één opdrachtgever werkten, de zogenoemde ‘nepzelfstandigen’. De meeste freelancers zijn ondernemend genoeg om hun strategie aan de recessie aan te passen, meent Marrink.

De stormloop op de BBZ heeft geen negatieve gevolgen voor de gemeentefinanciën. Gemeenten kunnen driekwart van de BBZ-kosten declareren bij het ministerie van Sociale Zaken en besparen dankzij de BBZ op bijstandsuitkeringen. De BBZ is een openeinderegeling, dus er zit geen plafond aan het bedrag dat gemeenten bij het Rijk mogen declareren.

bron: de Volkskrant

Aug 4

In Lelystad is een vrijstaande villa van ruim 600.000 euro gekraakt. Een groep jongeren heeft zijn intrek genomen in de woning in de wijk de Landerijen.

Volgens de Nederlandse wet mag een woning die langer dan één jaar niet bewoond is legaal gekraakt worden. De gekraakte villa is in het bezit van een makelaar en staat al vijf jaar leeg.

De makelaar zegt niks tegen de krakers te kunnen doen. De krakers kunnen alleen gedwongen worden te vertrekken als het huis verkocht wordt.

bron: Omroepflevoland.nl

Jul 22

Het risico bestaat dat de Mexicaanse griep tot deflatie leidt. Bovendien zou het wel eens langer kunnen gaan duren voordat er economisch herstel optreedt, stelt de Engelse economische denktank Oxford Economics.

Een pandemie raakt de wereldeconomie via vraag- en aanbodeffecten. Infectie en dood hebben tot gevolg dat minder werknemers aan de slag kunnen, waardoor het aanbod afneemt. De denktank gaat ervan uit dat iedere besmette werknemer gedurende twee weken niet kan werken. Doordat reizen niet langer mogelijk is, worden ondernemingen bovendien ernstig belemmerd in hun dagelijkse activiteiten.

Uit angst voor besmetting gaan mensen openbare gelegenheden, zoals bijvoorbeeld luchthavens, stations, winkels en bioscopen, mijden. Dat zou ernstige schade toebrengen aan de consumentenbestedingen.

Investeringen
Uit onzekerheid over toekomstige ontwikkelingen zouden bedrijven weinig zin meer hebben om te investeren en krijgen financiële markten opnieuw een terugval te verwerken. “Tot nu toe zijn de sociale en economische gevolgen erg klein, maar als het aantal besmettingen sterk stijgt, moeten we rekening houden met behoorlijke kosten”, aldus de denktank.

Oxford Economics baseert zich bij de inschattingen van de gevolgen van een wereldwijde pandemie op vergelijkbare gevallen in het verleden. De uitbraak van SARS in 2003 bijvoorbeeld leidde tot een ineenstorting van het internationale reisverkeer tussen Aziatische landen en de rest van de wereld. Hong Kong kon op het hoogtepunt 60 procent minder toeristen verwelkomen dan normaal het geval was.

De verwachting is dat de pandemie in volle hevigheid toeslaat in de herfst, precies wanneer de economie weer een beetje zou moeten opkrabbelen.
Vanwege de Mexicaanse griep blijven huishoudens nog langer op hun geld zitten, in plaats van al hun uitgestelde aankopen en investeringen te gaan doen. Dat is een flinke domper voor de nog kwetsbare bedrijven en financiële instellingen.

Paniek
Eerder kwamen analisten van Moody’s Economy.com al met de voospelling dat de uitbraak van de Mexicaanse griep de fragiele tekenen van economisch herstel teniet kan doen. Zij tekenden daarbij aan dat de ernst van de effecten afhangt van het aantal doden dat de ziekte eist en de mate van paniek die er ontstaat.

“De uitbraak van de Mexicaanse griep kan handel en investeringen verstoren en de recessie voor onbepaalde tijd verergeren”, stelde Moody’s Economy.com in een analyse.

Er zijn echter ook bedrijven die garen spinnen bij de vrees voor de verspreiding van de Mexicaanse griep. Analisten verwachten dat enkele farmaciegiganten miljarden dollars aan extra omzet zullen draaien, dankzij overheidscontracten voor de productie van vaccins. Overheden zouden volgens investeringsbank JPMorgan ter waarde van zo’n 4,3 miljard dollar aan anti-griepmedicijnen hebben besteld. Het ziet ernaar uit dat concerns als GlaxoSmithKline, Roche en Sanofi-Aventis hier flink van zullen profiteren.

Nederland
Het Nederlandse ministerie van Binnenlandse Zaken vindt dat werknemers die besmet zijn met het virus moeten thuisblijven om verspreiding te voorkomen. Werkgevers moeten optreden als het vermoeden bestaat dat een werknemer Mexicaanse griep heeft en deze naar huis sturen en de huisarts laten bellen.

Op dit moment neemt het aantal gevallen van Mexicaanse griep licht toe. Het aantal besmettingen is opgelopen tot 211, eind vorige week waren dat er nog 175.

bron:  NUzakelijk

Historicus Eric Mecking heeft enkele jaren geleden zowel over deflatie als over griep een boek geschreven:

Drama van 1918, Over de Spaanse griep en de zoektocht naar virus en vaccin

Deflatie in aantocht, De historische achtergronden van de kredietcrisis en de komende grote depressie

Dagelijks schrijft hij ook over de griep op zijn blog

Jul 21

Gemeentelijke kredietbanken verwachten na de zomer een forse toename van mensen met schulden. Het zijn vooral de jonge hoger opgeleiden die dan door werkloosheid in de problemen komen. Gemeenten en banken staan voor een dilemma; hoe lang help je iemand met een tophypotheek?

Niet zozeer de armen, maar juist de jonge hoogopgeleiden, dreigen na de zomer sneller in de schulden te komen. Ze hebben vaak een kort arbeidsverleden, waardoor ze maar enkele maanden een werkloosheidsuitkering krijgen. Wie dan nog geen baan heeft gevonden, valt terug naar de bijstand. Dat terwijl ze vaak ook een tophypotheek en andere kredieten op hun naam hebben staan. ,,Het is de generatie van de voorspoed. Het kon niet op om kredieten aan te vragen. Het was zelfs raar als je geen geld leende. Leef nu, betaal later, was hun motto”, legt secretaris Aant de Jong van de NVVK, de vereniging voor schuldhulpverlening, uit. Maar nu krijgen juist deze jong volwassenen de rekening gepresenteerd.

Volgens uitkeringsinstantie UWV kregen in mei dit jaar ruim tienduizend jongeren onder de 25 jaar een werkloosheidsuitkering. In de leeftijdsgroep van 25 tot 35 jaar ging het om 37.000 werklozen. Diezelfde maand verloren bijna negenduizend werklozen het recht op hun uitkering omdat de maximale termijn er op zat.

Sinds de invoering van de nieuwe Werkloosheidswet krijgen werknemers nog maar drie maanden standaard een werkloosheidsuitkering. Afhankelijk van het aantal jaren dat iemand heeft gewerkt, komt daar een maand uitkering per gewerkt jaar bij. Daarna rest de bijstand. Dit kan honderden tot ruim duizend euro per maand schelen.

Huizenbezitters

De NVVK ziet de groep met zorgen komen. Dit omdat er ook steeds meer woningbezitters in de schulden komen. Huizenbezitters kunnen alleen een bijstandsuitkering krijgen wanneer de overwaarde op hun woning, ofwel het verschil in de verkoopwaarde en de aankoopprijs, minder dan 46.000 euro is. Wie daar boven zit, moet eerst dat bedrag aan uitkeringen lenen.

Maar daarmee is het probleem nog niet opgelost. Veel huizenbezitters hebben een te hoge hypotheek om te kunnen betalen van een bijstandsuitkering. Wie daarnaast ook nog andere kredieten uit heeft staan, komt al snel in de problemen. Een uitkering voor een alleenstaande is bijvoorbeeld 609 euro per maand. In de gemeente Alkmaar zien ze nu al een groei van huiseigenaren met schulden. ,,Vroeger zei men dan meteen: verkoop je woning maar. Maar dat is in deze tijden niet de oplossing. Dan zadel je mensen alleen maar met meer schulden op”, zegt een woordvoerder.

Huiseigenaren die zich in Alkmaar melden voor een bijstandsuitkering kunnen een woonkostentoeslag krijgen of bijzondere bijstand om hun hypotheeklasten te betalen. Daarnaast wordt gekeken of budgetbeheer een oplossing kan bieden. Maar dit zijn geen permanente oplossingen. ,,Er wordt per individu gekeken hoe hoopvol de situatie is. Vindt iemand snel weer een eigen inkomen of niet?”

In Amersfoort limiteren ze dergelijke financiële hulp in principe voor een jaar. ,,Maar daarbij leveren we wel maatwerk. Als we zien dat iemand er echt alles aan doet om weer uit de bijstand te komen, dan proberen we ze langer te helpen.” Maar hoe lang iemand hulp krijgt, durft geen gemeente te zeggen.

Sinds 1 juli kunnen woningbezitters die onder de Nationale Hypotheek Garantie vallen tot negen procent van hun hypotheekwaarde aan achterstallige hypotheek opbouwen. Ook zijn banken bereid de rente tijdelijk stil te leggen. ,,We proberen tot een oplossing te komen met huiseigenaren. Want gedwongen verkoop van een woning is ook niet in ons belang”, aldus een zegsman van de Nederlandse Vereniging van Banken. Maar ook voor banken is er een grens. ,,Hoe lang gaat de crisis duren. Komt het herstel begin 2010 of duurt het nog jaren? In dat laatste geval wordt het toch een ander verhaal.”

bron: Nederlands Dagblad

May 10

De goede beurskoersen en signalen van economisch herstel vertekenen huis van geldhet beeld. Nederlandse bedrijven wachten dit jaar in het derde en vierde kwartaal zware verliezen. Omzetten lopen tot 45% terug. Het aantal faillissementen neemt dit kwartaal al met 32% toe ten opzichte van eind 2008. Nederland krijgt last van de wereldwijde vraaguitval, ziet kredietverzekeraar Euler Hermes. De export daalt voor het eerst naar het niveau van 1945. “Dat het in Nederland nu wat beter gaat, is echt een gruwelijke onderschatting.”

Het is de meest pessimistische vooruitblik van de marktleider in kredietverzekeringen sinds zijn bestaan. Complete staten staan in het rood. Na het bankroet van IJsland lopen onder meer Oost-Europese landen de kans op een bankroet. “Dat risico is inderdaad nu goed denkbaar”, constateert Walter Toemen, directeur risk bij Euler Hermes Nederland. “We hebben nog nooit zo veel afwaarderingen van landen tot het laagste niveau gezien. Mensen zien wel zwaluwen, maar het zijn er nog veel te weinig. Positief zijn is goed, maar de onderliggende economische trend op basis van cijfers is gewoon heel slecht”, verzucht hij.

Claims of banks on East European Countries, as % of GDP

“Omzetdalingen van 25 tot 45% in veel industrieën kunnen Nederlandse bedrijven niet eventjes goedmaken. Die terugloop is nog nooit zo groot geweest. Op het oude economische niveau keren we niet meer terug. Met de wereldwijd structureel inzakkende vraag krijgen onze bedrijven straks grote problemen.”

Duitsland staat pal voor een diepe neerwaartse spiraal. “Hun auto-industrie gaat zeer slecht. Als grootste importeur uit Duitsland krijgen Nederlandse bedrijven daar, ook indirect, klappen van.” Dat geldt dan behalve voor de toeleveranciers van autoproducten ook voor de hele transportsector en alle machinebouwers. “Het dieptepunt is in Duitsland nog lang niet bereikt. En Nederland wordt naar die diepte meezogen.”

De kredietverzekeraar – die zich onder andere baseert op betalingsgedrag, orderportefeuilles en faillissementen bij 40 miljoen bedrijven – ziet later kans op economische stabilisatie. Op zijn vroegst in het derde kwartaal van dit jaar. In de eurozone zijn zeer kleine verbeteringen in 2010 mogelijk. Maar op voorwaarde dat de kredietverlening weer op gang komt. Toemen: “Banken wekken de indruk dat kredieten weer worden verstrekt. Het tegendeel blijkt waar. Onze klanten zien dat banken uiterst moeizaam additioneel kapitaal willen lenen, uiterst moeizaam de oude leningen verlengen. Terwijl zaken slecht gaan, en de Europese Centrale Bank zijn uitleenrente voor geld aan de banken verlaagt, leveren dezelfde banken Nederlandse bedrijven gewoonweg onvoldoende kredieten. Ze kunnen niet door.” (Bron: Euler Hermes)

Dat de Amerikaanse economie traditioneel na een recessie als eerste opveert, is niet langer vanzelfsprekend. China en Zuid-Amerika zijn eerder kanshebbers, ziet kredietverzekeraar Euler Hermes. In Europa gaan vooral Spanje, Groot-Brittannië en Griekenland gierend bergafwaarts. “Het aantal faillissementen gaat daar fors omhoog. In Nederland gaat het vooral om kleine ondernemers. Met negatieve groei vrezen we nu een golf faillissementen waarin vooral kleinere bedrijven het slachtoffer zijn. En dat is dit kwartaal eigenlijk al begonnen. Er is gewoon te veel optimisme in de markt.”

bron: economie.nieuwslog.nl

May 6

De producentenprijzen in de eurozone hebben in maart op jaarbasis de scherpste daling in 22 jaar laten zien. Dat blijkt dinsdag uit cijfers van statistiekbureau Eurostat.

zie ook: Deflatie in aantocht

De daling van de zogeheten producentenprijsindex (PPI) met 0,7% op maandbasis en 3,1% op jaarbasis is de scherpste daling sinds februari 1987.

De dalingen zijn iets sterker dan verwacht. Vooraf geraadpleegde economen rekenden op een daling van 0,6% ten opzichte van febuari en een daling van 2,9% vergeleken met maart een jaar eerder.

De daling van de prijzen die producenten betalen voor hun grondstoffen kunnen op termijn leiden tot lagere consumentenprijzen en er mogelijk voor zorgen dat de inflatie omslaat in deflatie, een ongewenst scenario.

De cijfers ondersteunen de verwachting dat de Europese Centrale Bank (ECB) de rente deze week verder zal verlagen. De ECB wil de inflatie onder, maar dichtbij 2% houden.

bron: IEX.nl

Apr 26

Er komt iets aan wat anders is dan ooit hiervoor is geweest, onze samenleving gaat de weerbaarheid van ons economische systeem testen.

Er hangt iets heel raars in de lucht en niemand kan het precies omschrijven. Er maakt op dit moment een gevoel zich meester van de Nederlandse bevolking die het best is te omschrijven als paniek. Om ons hen merken we het ook aan gesprekken die we voeren waar duidelijk zorg voor de toekomst uit blijkt. We lijken ons, misschien wel heel onbewust, op te maken voor iets wat je hooguit één keer in een mensenleven meemaakt. Er komt iets aan wat anders is dan ooit hiervoor is geweest, onze samenleving gaat de weerbaarheid van ons economische systeem testen.

De Nederlandse economie is een economie gesteund door veel export (veel doorvoer) en diensten, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Duitsland kennen wij niet een grote producerende economie die bijvoorbeeld auto’s en vliegtuigen produceert. Nederland staat vooral zijn mannetje in de handel en dienstbaarheid en daarin zijn wij heel vaak afhankelijk van landen om ons heen.

Ons land heeft zich sinds de Tweede Wereldoorlog geweldig ontwikkelt en in de laatste 50 jaar kromp de economie slechts 3 keer (op jaarbasis). Vele van u zullen zich het begin van de jaren tachtig herinneren waarin de economie in 1981 en 1982 met 0.8% respectievelijk met 1.2% kromp. Weinige weten dat Nederland in 1958 zijn economie met 1% zag krimpen en in tegenstelling tot wat vele denken stond de economie slechts tijdelijk stil (0%) in 1975. Maar in 2008 kwam onze economie zeer pijnlijk tot stilstaand om vervolgens in 2009 te gaan dalen met een nog nooit eerder gezien percentage van misschien wel 5%.

Nederland, dat in 2007 de 16de plaats innam op de wereldranglijst van economieën, zal zijn economie met ongeveer €30mrd zien krimpen in 2009. Die €30mrd krimp betekent dat per hoofd van de bevolking in 2009 ongeveer €2000 minder goederen en diensten zal worden verhandeld, een onvoorstelbaar bedrag dat niet zonder grote gevolgen kan en zal blijven.

De Nederlandse economie zit dus in zwaar weer. Afgelopen week maakte het IMF dat nog eens pijnlijk duidelijk.

bron: BeursPlaza

Apr 21

Nog steeds de grootste god van de kapitaalkrachtigen in het Westen. Want de beurs, dat weten we allemaal, is volatiel. Maar vastgoed, als dat geen zekerheid is! “Ok, het kan wel eens corrigeren, en misschien zelfs een paar jaar niet stijgen. Maar op lange termijn is het toch altijd een goede investering, nietwaar?”

Wel, vraag het eens aan een Japanner! Hier het vastgoed grafiekje:

Japans vastgoed

We zullen het hebben over ‘residential homes’ in Japan. Dat is de bouwgrond + het huis erop. Gestegen vanaf 1980 tot 1989 van 50 naar +/-200, dat is maal 4 in 10 jaar tijd. Niet slecht, hoewel, in het Westen moeten we NIET onderdoen. Maal 2 in 5 jaar tijd was het bij ons vanaf 2003 tot 2008. Vanaf 1989 tot 2004 is vastgoed in Japan BLIJVEN zakken, 15 jaar aan een stuk dus. Van +/-200 naar +/-80. Een daling van +/-60%. En dat is nominaal. Dus in yen of euro’s uitgedrukt.

Is 2004 het dieptepunt voor vastgoed in Japan? Wel, we zien dat het vanaf 2006 terug omhoog begint te gaan. Maar 2009 staat er niet op. Met de export in Japan die gedaald is met 40% in 2009 is het voor mij een ‘no brainer’. Ook residential homes zullen een nieuw dieptepunt maken. Dus het zal lager gaan dan +/-80, en de ‘rally’ van 2006 tot 2008 zal een FAKE rally blijken. Of een ‘mid-depression’ rally.

Ik heb de feiten niet van de prijzen in 2009 dus het laatste is speculatie van mijn kant. Maar wat ik wel weet is dat vastgoed in Japan gezakt is 15 jaar aan een stuk. By the way, voor huren is het idem dito! Ook de huur is gewoon mee gedaald, 15 jaar aan een stuk. Niet zo sterk omlaag, maar ook niet zo sterk omhoog tijdens de boom ervoor. Dat is normaal.

Japaners zien een huis niet als een investering maar als een CONSUMPTIE goed. Het voordeel van kopen is dat je eigen baas bent, maar je betaalt er ook voor! Een huis dient totaal gerenoveerd te worden elke 20-30 jaar, dat kost geld. Enkel de rijken kunnen dat. De rest huurt wijselijk en laat het kapitaal verlies op BOUWGROND, en de kapitaal verliezen op renovatie en belastingen over aan de ’sponsors’. Bovendien, huren wordt steeds goedkoper, je krijgt hoe langer hoe meer voor minder geld.

Een huis kopen is als een auto kopen. Het moment dat het uit de garage komt/opgeleverd wordt ben je al 10% van je kapitaal kwijt. De rest van je kapitaal smelt langzaam weg de 10-20 jaar erna. Een duur grap maar leuk speelgoed! Als jonge mens of familie heb je je geld echter nodig en verspil je het niet daaraan. Veel verstandiger van te huren. Geen grote kosten, geen belastingen, grote vrijheid van gaan en staan, geen constant kapitaalverlies.”

Dat is hoe de Japanners denken over huizen kopen. De mentaliteit is 180 graden gedraaid. En het heeft vele jaren geduurd om daar te geraken. Ook hier geldt, als speculant kan je daar eens gaan kijken. Vermoedelijk een goede speculatieve investering omdat de hoop ook in vastgoed TOTAAL verdwenen is. Niemand koopt nog. Iedereen huurt. Je bent dus de enige die koopt. Dat is het juiste scenario om winst te maken met speculeren.

Lees het gehele artikel op De Kritische Belegger