De overheid en de banken hebben volgens prof.dr. Peter Boelhouwer de huizenprijzen opgedreven

De woningnood stijgt de komende jaren verder, voorspelt prof.dr. Peter Boelhouwer van onderzoeksinstituut OTB. De overheid stimuleert de woningvraag, maar frustreert de nieuwbouw. De hoogleraar bij OTB analyseert de woningmarkt al jaren, en vergelijkt deze met andere westerse landen.

De woningbouw in Nederland bereikte in 2003 een dramatisch dieptepunt: slechts rond de 66 duizend nieuwe woningen werden opgeleverd. Sinds 1955 waren het er niet meer zo weinig. ,,Terwijl er jaarlijks negentig- tot honderdduizend nieuwe woningen nodig zijn om de overheidsplannen waar te maken”, zegt Boelhouwer. ,,Vanwege de bevolkingsgroei en sloop van kwalitatief slechte huizen.”

De komende jaren ziet de OTB-prof nog somberder in. ,,Ik vang geluiden op uit de markt waaruit blijkt dat het aantal opgeleverde huizen in 2004 zou kunnen dalen tot rond de vijftigduizend.”

Dat is ronduit paradoxaal gezien de astronomische huizenprijzen van dit moment, erkent Boelhouwer. En dat terwijl de overheid al een jaar of tien probeert meer marktwerking in de woningbouw te krijgen. Boelhouwer: ,,Begin jaren negentig liet de politiek de teugels meer vieren. Voor die tijd bepaalde de overheid jaarlijks het aantal nieuwbouwhuizen en het percentage koop- en huurwoningen.”

Dat die marktwerking totaal mislukt lijkt, komt volgens Boelhouwer doordat de overheid tegelijkertijd allerlei bouwregels aanscherpte. ,,Neem het nieuwe Bouwbesluit – hogere plafonds, luie trappen, enzovoorts – waardoor de bouwkosten met zo’n zes procent stegen. Of de nieuwe Energie Prestatie Normering: goed voor de duurzaamheid, maar de bouwkosten gaan omhoog.” Ook op het gebied van ruimtelijke ordening zijn de regels volgens Boelhouwer fors aangescherpt. ,,Dorpen mogen nog zelden uitbreiden; alleen in stedelijke gebieden mag nog gebouwd worden. Ook moeten aannemers meer geld steken in verfraaiing van de directe omgeving. Dat milieubewegingen veel vaker dan vroeger naar de rechter stappen om bouwplannen te frustreren, komt de bouwproductie ook niet ten goede.”

Hausse

Een andere rem vormen de fors gestegen grondprijzen. ,,Gemeenten hebben die de afgelopen jaren soms wel verdrievoudigd om mee te profiteren van de huizenprijzenhausse”, zegt Boelhouwer. Die grondprijzen moeten zo snel mogelijk weer naar beneden, zegt de volkshuisvestingsprof. ,,Maar overheden hebben de neiging prijzen wel te verhogen in geval van economische voorspoed, maar niet te verlagen als het slecht gaat.” Daarnaast is versoepeling van de regels hoog nodig, vindt Boelhouwer. En er moet meer ruimte komen voor bouwen in het groen. ,,Want dat willen mensen.”

Dat iedere balans in de woningmarkt zoek is, komt ook doordat de politiek de vraag naar woningen veel te veel stimuleert. Een ‘subsidiecarrousel’, noemt Boelhouwer het. De hypotheekrenteaftrekis volgens hem de grootste boosdoener. ,,Een uiterst merkwaardige subsidie, waarmee de overheid feitelijk de inkomensverschillen in Nederland vergroot en tegelijk de huizenprijzen kunstmatig hoog houdt. Terwijl het doel van overheidsingrijpen zou moeten zijn: garanderen dat ook de economisch zwakkeren een dak boven hun hoofd hebben.”

In de rest van Europa is de hypotheekrenteaftrek de laatste jaren fors ingeperkt volgens Boelhouwer, waardoor grote verschillen zijn ontstaan tussen huizenprijzen hier en in het buitenland. Een steeds grotere trek van bemiddelde Nederlanders naar de Belgische en Duitse grensstreek is het gevolg. ,,Zeker nu je tegenwoordig de hypotheekrenteaftrek mag ‘meenemen’ naar het buitenland.”

Toch moet de overheid op dit moment nog even afblijven van de hypotheekrente, waarschuwt Boelhouwer. ,,Vanwege de economische crisis is dat spelen met vuur.” De hypotheeklasten zijn zo enorm – in totaal 278 miljard euro, per inwoner veruit het hoogst ter wereld – moet nu côute que côute voorkomen worden dat de huizenprijs fors keldert. ,,Het is zonde dat de politiek halverwege de jaren negentig niet begonnen is met geleidelijke beperking van de renteaftrek. Dat had de oververhitte markt kunnen afkoelen.”

De banken krijgen van Boelhouwer ook een veeg uit de pan. Dat de huizenprijzen zo torenhoog zijn opgelopen, komt doordat zij met allerlei fancy hypotheekconstructies de renteaftrek maximaal uitmolken. Boelhouwer: ,,Het beleid van banken werkt vaak contra-productief. In de jaren tachtig waren ze zeer streng bij hypotheekverstrekkingen, waardoor de economische crisis extra lang aanhield. In de jaren negentig waren ze veel te coulant, waardoor de huizenmarkt en economie oververhit raakten.

Dit zei Peter al in 2004, hij had als kenner al lang door dat dit niet eeuwig goed blijft gaan.

De hypotheeklasten zijn zo enorm – in totaal 278 miljard euro, per inwoner veruit het hoogst ter wereld – moet nu côute que côute voorkomen worden dat de huizenprijs fors keldert.

Inmiddels zijn de hypotheeklasten al boven de 500 miljard euro uit gekomen. Als de zeepbel knapt zal de Nederlandse economie instorten en zullen ook de Nederlandse banken – die 6/10x zoveel uitlenen als men aan kernkapitaal op de balans heeft staan – in de problemen komen.

Share Button

6 Reacties

  1. Jan Zegt:

    Het publiceren van berichten, om o.a. twijfelaars te laten wachten met een woning te kopen,
    is een regelrechte ramp voor mensen die vóór de crissis een nieuwbouwwoning heeft laten bouwen, die in tussentijd in een wereldwijde crississituatie nog altijd hun woning niet kwijt zijn. De mensen die dit soort berichten laten publiceren, hebben geen enkel idee wat dat doet met ons als gedupeerde, die door dit soort berichten al helemaal geen koper meer na lezen van dit soort berichten, te vinden is. Wij hebben een minimale waarde nodig, om onze nieuwbouwwoning te kunnen betalen.
    Dit soort publivaties zijn Financieel zeer gevaarlijke acties.
    Ik ben zeer, zeer, zeer kwaad op
    mensen die dit soort onzin laat publiceren. Juist dan gaan mensen niets meer doen en worden ze nog banger. Twijfelaars moeten gewoon kopen, want de woningmarkt is er juist nu rijp voor. De woningprijzen gaan gewoon omhoog en dan zijn ook de twijfelaars te laat.
    GEWOON NIET MEER WACHTEN MET KOPEN

  2. Jan Zegt:

    Mijn eerdere geschreven bericht is gebasseerd op het verhaal vanuit de Stentor van 9 april 2010.
    Berichtgeving van deze site, is wel wat genuanceerder.
    Maar m.n. de grote, negatief klinkende krantekoppen, waar ik naar heb verwezen, zijn gewoon erg gevaarlijk. Vaak zijn het ook de uitgeverijen die dit verzinnen.
    De politiek is ook hoofdschuldige aan negatieve uitspraken, zoals de hypotheek aftrek ter discussie stellen, etc.

  3. KariZ Zegt:

    Beste Jan, vervelend voor je dat je in de problemen dreigt te komen.

    Voor vele is het niet kopen van een woning geeneens een keuze, ze KUNNEN niet kopen. Prijzen zijn gewoon teveel gestegen de afgelopen jaren. En met veel kunst en vliegwerk vanuit de overheid wordt nu gepoogd dat overeind te houden.

    De vraag is of dat gaat lukken, zeker nu met de crisis.

    Neem overigens aan dat je anderen niet toewenst wat je nu zelf ‘overkomt’.

  4. nhz Zegt:

    @2,3:
    vraag de politiek even of ze per direct iedere Nederlandse burger (inclusief alle illegalen en wie weet wie er nog meer in de buurt van NL rondhangt) verplichten om mee te spelen in het nationale pyramidespel, op straffe van verbeurdverklaring van alle bezit en grondrechten. Misschien dat dat jouw situatie een beetje helpt 🙂

    Raar trouwens dat je je woning niet kwijt kunt, terwijl we jaar in jaar uit horen dat er een enorm woningtekort is in Nederland en er nog nooit in de geschiedenis zoveel belastinggeld naar huiseigenaars ging als nu.

  5. okkie Zegt:

    @Jan:
    Waarom zouden starters zich in de schulden gaan steken om mensen die al dit piramidespel zijn gestapt uit de brand te helpen? Zelf ben ik niet bang aangelegd, maar ik vind de waardedaling die nog steeds aan de gang is zonde van mijn geld.

  6. okkie Zegt:

    @nhz:
    Volgens Hukker gaat het weer geweldig met de huizenmarkt, dus kennelijk heeft de negatieve berichtgeving geen invloed.

Laat een reactie achter

Opgelet:Het is niet toegestaan om teksten te plaatsen die auteursrechtelijk beschermd zijn. Dit mag alleen als er toestemming is gegeven door de auteur. Hetzelfde geldt voor beeld.

Uw reactie moet worden goedgekeurd en daardoor kan het even duren voor hij voor anderen verschijnt. Het is niet nodig om uw reactie nogmaals te plaatsen.