Koopsubsidie voor starters op de woningmarkt dreigt ten onder te gaan aan zijn eigen succes. Als de pot namelijk leeg is, wordt die niet meer aangevuld. Starters die gebruik willen maken van de koopsubsidieregeling, moeten er dus snel bij zijn in 2010, zo waarschuwen hypotheekadviseurs.
Minister Van der Laan (VROM) verwacht dat het wegvallen van koopsubsidie voor een groot deel opgevangen zal worden door startersleningen van gemeenten. Maar hypotheekadviseurs betwijfelen dat. „Het is maar zeer de vraag of de startersleningen van de gemeenten de koopsubsidie goed kunnen vervangen. Niet alle gemeenten doen mee aan de startersleningen. Gemeenten die wel meedoen, kunnen zelf allerlei eisen stellen aan de regeling, bijvoorbeeld dat de regeling alleen geldt voor nieuwbouw of alleen tot een bepaalde koopsom. Een ander belangrijk verschil voor de starter is dat de koopsubsidie een subsidieregeling is en de starterslening een lening”, aldus een woordvoerder van Hypotheekshop.
De maximale koopsom om in aanmerking te komen voor koopsubsidie gaat in 2010 omhoog naar €167.300 (was: €163.625) en de bijbehorende hypotheek bedraagt maximaal €180.684. Door de verhoging van de koopsubsidiegrens met 2,25 procent en door de daling van de woningprijzen met ongeveer 5 procent komen nog meer starters in 2010 in aanmerking voor koopsubsidie.
De Hypotheekshop vindt het een slechte zaak dat de koopsubsidiepot niet nader wordt aangevuld.
In 2008 waren er ongeveer 9000 aanvragen voor een koopsubsidie en in 2009 zal het uitkomen rond de 15.000 aanvragen.
„Dankzij de koopsubsidie heeft een grote groep starters het afgelopen jaar een huis kunnen kopen. Bovendien zorgen deze starters voor het op gang houden van de doorstroming op de woningmarkt”, aldus de woordvoerder.
Starters lijken meer vertrouwen te hebben op de woningmarkt. Dat blijkt uit onderzoek van TNS NIPO voor het driemaandelijkse Woonbericht van ING. Het onderzoek toont aan dat 75% van de starters het nu een gunstige periode vindt om een huis te kopen. Bij de koopwoningbezitters ligt dit percentage op 53%.
Daarmee is een groot contrast zichtbaar in vergelijking met een jaar eerder. Toen vond minder dan 20% van de starters het een goed moment om een woning te kopen. Dat starters nu optimistischer zijn, komt door de dalende huizenprijzen. Uit cijfers van makelaarsvereniging NVM blijkt dat de betaalbaarheid van woningen met 25% is toegenomen. Omdat starters op de woningmarkt geen eigen woning te verkopen hebben, hebben ze direct toegang tot de woningmarkt.
Volgens NVM-woordvoerder Roeland Kimman moeten de starters hier echter ook weer niet te lang mee wachten. Op dit moment lijken de huizenprijzen zich weer te stabiliseren, waardoor de voordelen voor starters afnemen. Dat veel starters optimistisch zijn komt overigens ook doordat steeds meer gemeenten startersleningen uitgeven. Makelaars kunnen een verdere stimulans geven door starters meer op de mogelijkheden van die startersleningen te wijzen.
Analisten van Rabo kraaien triomf dat het met de daling van de huizenprijzen is meegevallen, zoals eerder door hen voorspeld. Ze doen er meteen een schepje bovenop: in 2010 stíjgen de prijzen weer. Zoals wel vaker preken de ‘onafhankelijke’ analisten voor de parochie van de Rabo zélf, stelt beurscommentator De Geus.
Markt? Prijzen?
Want over welke markt heeft de Rabo het? Partijdige NVM-cijfers zeggen in deze tijd nog minder dan ze normaal al doen, omdat er simpelweg weinig huizen worden verkocht: er komen geen prijzen tot stand. Eenieder die de afgelopen tijd een huis in de verkoop had staan weet daar alles van.
Vraag off-the-record een makelaar hoe het écht is, en dan hoor je dat in de grote steden – buiten het zicht om – de prijzen al 20% lager liggen. Onbedoeld steken we de kop onder het zand: als er echt verkocht móet worden blijkt pas echt hoe slecht de markt is. Dat meet de Rabo nu niet, maar zal het de komende tijd nog wel gaan voelen, wanneer ze, met een marktaandeel van 40%, aan de executoriale verkopen zullen moeten.
Twee petten bij Rabo
Maar dat moment wil ook de Rabo zo lang mogelijk uitstellen. Daartoe dient kennelijk ook het door hun “onafhankelijke” economen laten uitbrengen van optimistische rapporten over huizenprijzen. Het is helaas niet de eerste keer dat Rabo-analisten tevens woordvoerdertje voor de bank spelen. In de discussie rond het depositogarantiestelsel, hoe terecht ook, was de partijdigheid van de economen tenenkrommend voor mensen die zuivere analyses zoeken. Al met al niet goed voor de geloofwaardigheid van de economische rapporten van de Rabo.
Factoren!
Los van dit alles kun je ook inhoudelijk je vraagtekens zetten bij de analyse dat prijzen weer voorzichtig omhoog kunnen. Meer faillisementen, problemen bij ZZP-ers, ontslagen, loonstops, mogelijk hogere rentes, hypotheekrente-aftrek-beperkingen en restrictief beleid bij banken, dat alles lijken nou geen factoren om erg positief op de markt te zijn.
Wat overigens niet meer dan gezond is voor starters op de huizenmarkt en een minder extreme overheveling van vermogen van jongeren naar ouderen – misschien per saldo maar goed dat er op de onrealistische NVM prijsniveaus niet meer zoveel omgaat….
De aangepaste geldhoeveelheid M3 in de eurozone is in november onverwacht licht gedaald ten opzichte van een jaar eerder, blijkt uit cijfers van de Europese Centrale Bank (ECB).
De geldhoeveelheid daalde in november op jaarbasis met 0,2%, na een groei van 0,3% in oktober. Vooraf geraadpleegde economen gingen voor november uit van een stijging van de geldhoeveelheid met 0,4%.
De leningen in de private sector namen in november met 0,7% af, na een daling van 0,8% in oktober.
De daling in november betekent de laagste waarde voor de geldgroei sinds de introductie van de euro in 1999.
Met de daling blijft de geldgroei ruim onder de 4,5% die de ECB hanteert als referentiewaarde voor stabiele prijzen. Als de geldhoeveelheid te hard groeit kan dat duiden op toenemend inflatiegevaar, wat van invloed kan zijn op de rentepolitiek van de ECB.
De aflossingsvrije hypotheek is binnenkort mogelijk verleden tijd. PvdA en ChristenUnie willen het belastingvoordeel van zo’n aflossingsvrije hypotheek mogelijk beperken.
Definitief
Bij verreweg het grootste gedeelte van de hypotheken wordt de lening niet afgelost tijdens de looptijd. Hierdoor wordt maximaal gebruik gemaakt van hypotheekrenteaftrek. Nu het kabinet 35 miljard euro wil bezuinigen, moet ook gekeken worden naar de hypotheekrenteaftrek. Volgens ChristenUnie voorman Slob is de aflossingsvrije hypotheek dan het eerste aan de beurt. Hij benadrukt wel dat er nog geen definitieve conclusies zijn getrokken.
Volgens DNB zijn dit de meest voorkomende hypotheken van de huishoudens met eigen huis in 2008:
47% Volledig aflossingsvrij
21% Spaarhypotheek
10% Beleggingshypotheek
9% gekoppeld aan levensverzekering
5% annuiteit
3% lineair
NB: telt niet op tot 100 omdat niet iedereen met een huis ook een hypotheek heeft en sommige huishoudens meerdere hypotheken hebben.
Het traditionele beeld van de spaarzame Nederlander moet op de schop. We leven al tien jaar op de pof, blijkt uit de statistieken van het CBS.
Nederland heet een spaarzaam volkje te zijn, in tegenstelling tot bijvoorbeeld de op krediet levende Amerikanen. Maar ook in ons land blijken we al tien jaar meer uit te geven dan er binnenkomt, blijkt uit recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Het aantal intermediairs dat gestopt is, andere activiteiten doet of in de problemen is geraakt, is veel hoger dan de officiële berichtgeving doet vermoeden. Bij AfsprakenManager, marktplaats voor financiële leads en afspraken, is dat pijnlijk duidelijk door het aantal foutmeldingen op e-mailadressen dat de laatste maanden fors is toegenomen. Het laatste kwartaal van 2009 leverde 511 verwijderde e-mailadressen op. Een jaar eerder waren dat 22 e-mailadressen.
Hoewel de huizenmarkt zich hersteld, de hypotheekmarkt stabiliseert en AfsprakenManager nieuwe leden werft, blijft het aantal verkopen van hypotheekleads en -afspraken gelijk. Volgens directeur Joost van der Laan moeten we het beeld van het aantal actieve hypotheekadviseurs dramatisch bijstellen: “We vermoeden dat van de 13.000 kantoren in 2006 er nu nog slechts 20% actief zijn als hypotheekbemiddelaar. En ook zij hebben het slecht”.
AfsprakenManager heeft regelmatig contact met haar leden. De meest gehoorde klacht is dat de marges zwaar onder druk staan, niet alleen vanwege de lagere provisies maar vooral omdat elke bemiddeling langer duurt vanwege de hogere eisen van de hypotheekverstrekkers. Dat maakt dat intermediairs minder bestedingsruimte hebben. Vooral de hypotheekafspraken op AfsprakenManager worden hierdoor minder goed verkocht. De meeste afspraken moeten geannuleerd worden omdat er eenvoudigweg geen adviseur te vinden is.
het CDA-Kamerlid Omtzigt heeft manier de woningmarkt uit het slop halen: ouders die hun kinderen willen helpen bij het kopen van een huis moeten een bedrag van 50.000 euro belastingvrij kunnen schenken.
Als ouders hun kinderen eenmalig 50.000 euro voor een huis kunnen schenken, zijn de kinderen niet van een tophypotheek afhankelijk, zegt het CDA. Ze zitten volgens hem dan niet meteen tot hun nek in de schulden. De eenmalige vrijstelling mag dan ook alleen worden gebruikt om een huis of een studie van te bekostigen.
De vrijstellingen voor schenk- en erfbelasting worden voetvrijstellingen. Dit betekent dat de vrijstelling niet vervalt als je meer krijgt dan de vrijstelling. Het is dus niet meer alles of niets.
Jean-Claude Trichet, president van de Europese Centrale Bank (ECB) heeft de zestien eurolanden opgeroepen om hun tekorten ‘uiterlijk in 2011′ terug te dringen. Hij deed zijn oproep zondag in een interview in de Duitse krant Bild am Sonntag.
,,Om het vertrouwen in de overheidsfinanciën te waarborgen, moeten tekorten uiterlijk 2011 en voor sommige landen al in 2010 worden teruggedrongen”, zei Trichet.
,,In Europa en de rest van de wereld moeten lessen worden getrokken uit de financiële crisis om het financiële systeem weerbaarder te maken”, voegde hij hieraan toe.
Stabiliteitspact
Griekenland, een van de eurolanden, kreeg de afgelopen weken lagere waarderingen van kredietbeoordelaars. Het land kampt met grote tekorten, die dit jaar waarschijnlijk oplopen tot 12,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp).
De landen met de euro hebben afgesproken om het begrotingstekort niet verder te laten oplopen dan 3 procent van het bruto nationaal product, in het zogenaamde Stabiliteitspact. Bijna alle eurolanden, waaronder Nederland, zijn deze grens inmiddels gepasseerd door de economische crisis.
Herman Wijffels zat achttien jaar in de leiding van de Rabobank, waarvan dertien jaar op de hoogste positie. Vanuit die achtergrond zegt hij over de kredietcrisis dat hij zich altijd zeer bewust is geweest dat een bank zich alleen moet richten op zaken die mensen echt nodig hebben. Het belang van de klant staat voorop. “En op het moment dat je dat omdraait en dat je als bank bezig bent om je eigenbelang voorop te stellen…dan loop je op den duur grote risico’s.” Deel 26 in een serie over prominente Nederlanders.
De val van de DSB Bank heeft hij met belangstelling gevolgd. “Wat je daar ziet gebeuren is dat bankieren een kwestie van vertrouwen is en als je daar niet heel voorzichtig mee omspringt dan gebeuren er ongelukken.” Verbaasd is hij niet over de ondergang van DSB Bank. Hij zegt dat hij dit in de loop van de tijd heeft zien ontwikkelen. Net als de problemen waar de hele financiële sector op dit moment mee worstelt. “De financiële crisis is ontstaan, omdat wat mij betreft essentiële uitgangspunten van het bankieren uit het oog waren verloren. Bankiers waren niet meer bezig waren met de reële economie dienen, maar met het maken van constructies waar ze zelf zoveel mogelijk mee verdienden.”
Wijffels verwacht dat we nog een flink aantal jaren met deze crisis van doen zullen hebben. “Het is niet iets wat over een paar jaar helemaal achter de rug en vergeten is.” Overheden (ook de Nederlandse) hebben zich diep in de schulden gestoken om banken te redden en de economie te stimuleren. “Dus die moeten bezuinigen.” Consumenten hebben volgens Wijffels vaak al uitgaven gedaan op basis van gestegen huizenprijzen en aandelenkoersen. Maar de trend is omlaag in plaats van omhoog. Dus dat extra geld waar op gerekend was, is niet beschikbaar. Daar komt bij dat pensioenfondsen hun vermogen hebben zien verdampen. En banken die vroeger grif krediet gaven (aan bedrijven en consumenten), moeten nu hun eigen balans op orde brengen. “Dus er is eigenlijk niet een bron te noemen waaruit veel groei zou kunnen komen.”
Banken nemen steeds verdergaande maatregelen om huiseigenaren te hulp te schieten om te voorkomen dat ze in betalingsproblemen geraken en uiteindelijk hun huis worden uitgezet.
Dinsdag maakte de Rabobank bekend – behalve een compensatieregeling voor álle klanten met een OpMaat Hypotheek – óók nog een speciaal potje in het leven te roepen voor ‘schrijnende gevallen’. De bank schiet huizenbezitters te hulp die door allerlei onvoorziene omstandigheden zoals arbeidsongeschiktheid of werkloosheid hun maandelijkse hypotheeklasten niet meer kunnen betalen.
De extra regeling wordt voor een periode van vijf jaar opengesteld en is beschikbaar voor de 200.000 klanten met een OpMaat Hypotheek. Als klanten betalingsproblemen hebben, wordt gezamenlijk gezocht naar een passende oplossing. Komen de partijen er niet uit, dan kunnen gedupeerden terecht bij een speciale commissie.
In dit orgaan neemt een afgevaardigde van de Stichting Woekerpolis Claim (WPC) zitting, iemand van de Rabobank en een onafhankelijke voorzitter. Als een klant wordt bestempeld als schrijnend geval, kan hij rekenen op extra compensatie. “We staan altijd al naast onze klanten om problemen op te lossen. Maar in dit geval gaat het ook nog eens om klanten die aan het eind van alle mogelijkheden zijn en die er niet meer uitkomen. We willen door deze regeling voorkomen dat deze mensen met een restschuld achterblijven. We zullen dan ook naar een gepaste oplossing zoeken”, stelt directeur particulieren Rik Op den Brouw van de Rabobank.
De verwachting van de bank is echter dat slechts een beperkt aantal klanten een beroep zal doen op de regeling.
Schikking
Gisteren maakten WPC en Rabobank bekend een schikking te hebben getroffen over de zogeheten OpMaat Hypotheek. Begin deze maand kondigde de bank een compensatieregeling aan voor 100.000 klanten, met een bepaalde variant van dit product. Nu is deze regeling uitgebreid naar álle klanten: mensen die zowel een B- als een C-variant hebben.
Begin december kwam financieel ombudsman Jan Wolter Wabeke al met een aanbeveling voor een compensatieregeling op de proppen. Volgens hem had de Rabobank klanten niet voldoende geïnformeerd over de werking en de risico’s van de hypotheekvorm. Huiseigenaren hebben daardoor minder vermogen opgebouwd dan zij dachten. Zij krijgen nu de kans hun hypotheekconstructie kosteloos te verbeteren en worden gecompenseerd voor renteverliezen.
Hiermee komt de bank tegemoet aan de eisen die WPC twee jaar geleden al stelde. De Rabobank reserveert boven op de eerder aangekondigde €50 tot €75 miljoen nu nog eens tientallen miljoenen.
Volgens partner Matthijs Mons van IG&H Consulting & Interim past de aankondiging van het extra potje voor ‘schrijnende gevallen’ door de Rabobank in de strategie van algemene banken om klanten te hulp te schieten bij mogelijke betalingsproblemen. In bankenland wordt er rekening mee gehouden dat nogal wat klanten in zwaar weer kunnen geraken in de loop van 2010 en 2011.
“Hoewel we wel steeds meer een positieve ondertoon beluisteren bij bankdirecteuren, wat bijvoorbeeld ook wordt onderstreept door berichten van het Centraal Planbureau, houden desalniettemin de geluiden aan dat er volgend jaar meer mensen werkloos raken en de huizenprijzen dalen. Daardoor lopen banken ook meer risico’s. Zij zijn daarom heel bereidwillig om mee te denken met klanten en zullen als het mogelijk is alles uit de kast trekken om te voorkomen dat een klant zijn woning gedwongen moet verkopen. Dat is niet alleen uit liefdadigheid, maar ook uit eigenbelang”, reageert Mons.
Helpende hand
Ook woordvoerder Kees Verhagen van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) bevestigt het beeld dat banken genegen zijn om hun klanten de helpende hand toe te steken. Volgens hem is zowel de bank als de klant er niet bij gebaat dat het misgaat. “Als er betalingsachterstanden optreden, dan kan een bank een veelheid aan maatregelen aanbieden. Zo kan een klant bijvoorbeeld voor een bepaalde periode een vrijstelling van rentebetaling krijgen of een tijdelijke vrijstelling voor de premie van een kapitaalverzekering. Soms is de tijdelijke verhuur van een woning een optie. Wat vooral van belang is, is dat de consument en de bank met elkaar in gesprek gaan en tezamen kijken naar een gepaste oplossing.”
Steeds meer inwoners van België werken in Nederland. Inmiddels gaan 45.000 inwoners van België elke dag de grens over om in Nederland te gaan werken. Acht jaar geleden waren er slechts 12.100 Belgisch-Nederlandse grensarbeiders.
Dat blijkt uit cijfers van de Stichting Grensarbeid. In ongeveer 60 % gaat het om mensen met de Nederlandse nationaliteit, die uit financiële overwegingen in België wonen. Onder meer vastgoed is in België goedkoper dan in Nederland. Door het belastingsverdrag tussen België en Nederland, dat acht jaar geleden werd afgesloten, is het aantal grensarbeiders volgens de organisatie gevoelig gestegen. In dat verdrag wordt bepaald dat grensarbeiders belastingsplichtig zijn in het land waar ze werken. Dat betekent dat Nederlanders die in België wonen, hun hypotheekrente als belastingsaftrek mogen blijken inbrengen. In België bestaat dat systeem niet.
De prijzen van verkochte bestaande koopwoningen waren in november gemiddeld 4,7 procent lager dan in november 2008. De prijsdaling is kleiner dan in oktober. Toen waren de huizen 5,2 procent goedkoper dan een jaar eerder. Tot en met augustus werd de prijsdaling dit jaar gestaag groter, maar sinds september vlakt de afname af. Dit blijkt uit de ontwikkeling van de prijsindex bestaande koopwoningen van het CBS en het Kadaster.
Alle typen bestaande koopwoningen waren goedkoper dan in november 2008. De prijsdaling van hoekwoningen was met 3,4 procent het kleinst. De over het algemeen duurdere woningtypen zoals twee-onder-één-kapwoningen en vrijstaande woningen daalden met ruim 6 procent het meest in prijs.
In alle provincies waren de prijzen lager dan een jaar eerder. De grootste daling deed zich voor in Flevoland, waar koopwoningen 5,9 procent goedkoper waren. In Zeeland was de prijsdaling met 3,4 procent het kleinst.
Vergeleken met oktober 2009 waren de verkoopprijzen van bestaande koopwoningen 0,3 procent lager. De prijzen in Limburg, Groningen en Friesland lagen hoger dan een maand eerder. In de overige provincies waren de woningen goedkoper.
Bijna tienduizend bestaande woningen wisselden in november van eigenaar. Dat is 14 procent minder dan in november 2008. Deze afname is veel kleiner dan in de eerste tien maanden van 2009, toen het aantal verkochte woningen steeds 25 tot 50 procent kleiner was dan een jaar eerder.
Van alle woningtypen was het aantal verkopen in november fors lager dan een jaar eerder. Het aantal verkopen van vrijstaande woningen daalde met 20 procent het sterkst, dat van appartementen met 11 procent het minst.
Er wordt voor de komende maanden rekening gehouden met een minimale prijsdaling. Ja, ja. Een enorm aantal te koop staande huizen, sterk toenemende problemen op de arbeidsmarkt, banken die een stuk terughoudender zijn dan een tijdje geleden en dan durft de ING wel een minimale daling van de prijzen te voorspellen. Goed werk, mannen.
Ik ben dit weblog begonnen om te waarschuwen voor de gevaren van onze kenniseconomie consumptie-economie (65% = consumptie). De schuldgraad van de Nederlandse huishoudens is enorm hoog geworden, zo hoog dat een groot aantal Nederlanders inmiddels slaaf van "de bank" is. Wil je als starter een huis gaan kopen, dan kun je beter wachten tot de huizenbubble is
leeggelopen.
hypotheekschuld Ned. in 1996: 138 miljard euro.
hypotheekschuld Ned. in 2011: 644 miljard euro. Volgens accountantskantoor Ernst & Young is nationale hypotheekschuld al 1000 miljard euro.
Nederland is anders....
Nederland, qua omvang van de financiële sector nummer zeven in de wereld en qua bruto nationaal product nummer zestien. Klink misschien mooi, maar heeft u zin de toekomstige afschrijvingen te gaan betalen?
De waarde die tegenover de schulden staat is een virtuele waarde, dat is een waarde die is ontstaan omdat centrale banken zoveel geld hebben gecreëerd en nieuwe kredieten en hypotheken zo makkelijk mogelijk maken. Als er een crisis in het kredietsysteem ontstaat zoals nu en krediet niet meer makkelijk beschikbaar is dan gaat die waarde die je met krediet moet financieren zoals onroerend goed erg dalen maar de schulden die zijn uitgegeven blijven staan. bron: Willem Middelkoop
Wat kan een daling veroorzaken?
Een scherpere correctie zou kunnen optreden door een snel afnemend consumentenvertrouwen, toenemende verwachtingen van prijsdalingen en een significante toename van de hypotheekrente bron: De Nederlandse Bank
Hypotheekschuld
De hypotheeklasten zijn zo enorm - in totaal 278 miljard euro (inmiddels al meer dan 600 miljard!), per inwoner veruit het hoogst ter wereld - moet nu côute que côute voorkomen worden dat de huizenprijs fors keldert. ,,Het is zonde dat de politiek halverwege de jaren negentig niet begonnen is met geleidelijke beperking van de renteaftrek. Dat had de oververhitte markt kunnen afkoelen.”
bron: prof.dr. Peter Boelhouwer
Afschaffing Hypotheekrenteaftrek
De argumenten voor afschaffing worden volgens Nout Wellink steeds 'dwingender', vooral omdat de aftrek de markt verstoort. Aan het oorspronkelijke doel van de regeling, het stimuleren van het eigen huizenbezit, draagt de regeling al lang niet meer bij, stelt Wellink. "Waar het op neerkomt, is dat mensen die een huis bezitten aan elkaar de bonus van de hypotheekrenteaftrek doorschuiven. Voor hen is er geen probleem. Maar starters op de woningmarkt komen hier niet meer tussen, of zij moeten zich diep in de schulden steken om die bonus te betalen."
bron: nu.nl (2006)
Wat zegt NIBC?
In een rapport uit september 2007 becijferden analisten van zakenbank NIB Capital (NIBC) dat de ‘luchtbel’ in de Nederlandse huizenprijzen groter is dan in de VS. Hierbij spelen de hoge schuldratio’s van ons land een belangrijke rol: zo is de uitstaande hypotheekschuld in verhouding tot het net national income in Nederland (120%) beduidend hoger dan in Amerika (nog geen 90%).Volgens NIBC zou dit gegeven als zodanig niet per definitie problematisch hoeven te zijn, als een flinke spaarpot tegenwicht bood aan de torenhoge schuld. Maar hoewel de spaartegoeden toenemen, is de schuldenlast in Nederland door de jaren heen steeds zwaarder geworden. Eind jaren tachtig van de vorige eeuw bedroegen de schulden van de Nederlanders niet meer dan 80% van de uitstaande spaartegoeden. Ofwel, de Nederlanders spaarden meer dan dat ze leenden. Inmiddels zijn de schulden opgelopen tot 200% ten opzichte van de spaartegoeden
bron: Harm van Wijk
Nationale Hypotheek Garantie
In Nederland zijn veel hypotheken gefinancierd onder voorwaarden van de Nationale Hypotheek Garantie.Voor deze hypotheken lopen banken geen risico op een restschuld, omdat het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) garant staat voor aflossing van het hele leenbedrag. De onderzoekers van NIBC wijzen er op dat bij een daling van de huizenprijzen het vermogen van WEW al snel tekort kan schieten. Mocht deze situatie zich ooit voordoen dan kan WEW een beroep doen op renteloze leningen van de overheid. Benadrukt moet worden dat NHG-voorwaarden uitsluitend het risico op een restschuld van banken afdekt. Huishoudens profiteren van een rentekorting, maar zijn wel aansprakelijk als op enig moment sprake is van een restschuld.
bron: Rabobank
Het waarborgfonds, dat wordt gevuld met premies van huizenkopers, omvat ruim 400 miljoen euro. Het staat garant voor bijna een miljoen hypotheken (tot 265.000 euro) met een gezamenlijke waarde van ongeveer 97 miljard euro.
bron: NRC
The Economist (2003): house of cards
De prijzen van woonhuizen zakken de komende jaren dramatisch in de VS, Verenigd Koninkrijk, Spanje, Ierland, Australië en Nederland. Dat blijkt uit onderzoek van de Economist.
Bubble
Het Engelse vakblad stelt dat de huizenmarkt in de zes genoemde landen een typisch geval van een bubble is. De huizen in ondermeer Nederland zijn serieus overgewaardeerd. Het magazine heeft een onderzoek gedaan dat begint in 1975. Vooral de al lange tijd historisch lage rente heeft de prijzen van huizen opgestuwd.
Slechte tijden: “verkoop uw huis”
Pam Woodall, de schrijver van het stuk, stelt: “Op enig moment in de komende jaren gaan de prijzen hard naar beneden. De consequenties voor het land en de economie zullen veel erger zijn dan de crisis op de aandelenbeurzen”.
Door de huidige lage rentestand, in Amerika staat de korte rente op 1,25 procent, kunnen de Centrale Banken de rente niet veel meer verder verlagen. De banken kunnen de huizenmarkt dus niet meer effectief stimuleren.
De Economist adviseert inwoners van de zes genoemde landen, waaronder dus Nederland, om hun huizen te verkopen en te gaan huren totdat de huizen in prijs zijn gezakt.
bron: Economist, House of cards, May 31st 2003,
Waar komt het geld voor uw hypotheek vandaan?
De bancaire sector is gemachtigd door de centrale bank om liquiditeit (geld) ter beschikking te stellen op het gebied van leningen en hypotheken. De uitgifte daarvan gebeurt door de diverse banken met ondersteuning van de centrale bank. Men zal zich afvragen waar deze liquiditeit vandaan komt. Die komt feitelijk uit het niets. Als een bank een lening of hypotheek beschikbaar stelt aan de lener, dan creëert deze bank geld uit het niets om deze te financieren. Wanneer de lening of de hypotheek geheel wordt terugbetaald, dan verdwijnt dit geld weer in het niets. De bank ontleent zijn bestaansrecht aan de rente, die men ontvangt, want van het geld uit het niets kan men niet bestaan omdat daarover weer rente moet worden betaald aan de centrale bank (interbancaire rente) - die ook wordt vastgesteld door de laatste. Het verschil in de rentes, die de bank aan de centrale bank moet betalen en de rente die men ontvangt betreft dus de ‘winst’ van de bank. Dit is bekend onder naam fiatgeld, want er staat geen enkele tegenwaarde ten opzichte van dit ‘geld’, het is in feite gebakken lucht.
bron: Albert Spits
Sparen Nederlanders nog wel?
Het gevolg van de Amerikaanse bestedingsdrift is dat de spaarquote van gezinnen in de VS al een aantal jaren rond nul ligt. In de jaren tachtig spaarden Amerikanen nog gemiddeld 8% van hun beschikbaar inkomen. Alom wordt die spaarquote van nul gezien als het beste bewijs van de slechte staat waarin Amerika verkeert. Ze besteden daar maar raak en dat moet wel fout aflopen. Maar voor we in Nederland met het opgeheven vingertje gaan zwaaien, is het wel goed dat mensen zich realiseren dat de spaarquote van Nederlandse gezinnen sinds 2003 ieder jaar negatief is geweest. Niet nul als in Amerika, maar negatief. In 1995 spaarden we nog 5%. Nu besteden we dus ons hele beschikbare inkomen en dan nog wat extra. We ontsparen. Maar de nationale spaarquote is toch positief? Ja, maar dat komt voor wat betreft de gezinnen omdat er voor ons gespaard wordt, via de pensioenfondsen. Nederlanders zijn gedwongen spaarders geworden. Dankzij ons kapitaaldekkingsstelsel kunnen werknemers zich permitteren hun hele inkomen uit te geven.
bron: Jaap van Duyn
De voortdurende injectie van additionele hoeveelheden geld op bepaalde plaatsen in het economische systeem, waar het een tijdelijke vraag creëert die verdwijnt wanneer de toename van de geldhoeveelheid ophoudt of vertraagt, leidt arbeid en andere productiemiddelen naar werkzaamheden die slechts voortgezet kunnen worden zolang als de toename van de geldhoeveelheid doorgaat in hetzelfde tempo of misschien zelfs slechts zolang als de toename van de geldhoeveelheid doorgaat in een steeds sneller tempo. bron:Friedrich A. Hayek
"If Americans ever allow banks to control the issue of their currency, first by inflation and then by deflation, the banks will deprive the people of all property until their children will wake up homeless." bron: Thomas Jefferson