Psychologen vrezen Balkenende-effect

J.P. Balkenende is een beetje somberDonker pak, gebogen hoofd en een gelaat dat ellende en onmacht verraadt. Psychologen zagen premier Jan Peter Balkenende en directeur Coen Teulings van het Centraal Planbureau (CPB) dinsdag de klassieke fout maken van leiders in tijden van crisis. En die fout gaat beslist zijn weerslag krijgen op de bevolking, voorspellen zij.

“Als er een strategie zit achter hun optreden, dan is het een heel verkeerde strategie geweest”, zegt Jan Derksen, hoogleraar klinische psychologie in Nijmegen en Brussel. “Wat moet je als bevolking met een leider die er zelf verslagen bij staat? Dan voelt de bevolking zich ook verslagen en worden mensen onverschillig over hun leider.”

Derksen schreef veel columns over psychologie en economisch leiderschap. Volgens hem is de manier waarop de premier – en ook sommige Kamerleden – de bevolking proberen wakker te schudden, heel klassiek, maar ook heel verkeerd. “Zij hebben namelijk zelf moeite de realiteit onder ogen te zien”, aldus de klinisch psycholoog.

In zijn studie over het verloop van een economische recessie heeft de toonaangevende psycholoog Daniel Kahneman de psychologische cyclus precies uit de doeken gedaan. Een recessie begint met zelfoverschatting van topmannen en beleggers. Als de zeepbel is ontploft, worden problemen nauwelijks erkend en aangepakt, omdat de leiders niet gewend zijn aan verlies en verlies niet durven te erkennen.

Dat de politiek zo geschokt reageert op de negatieve voorspellingen van het CPB is volgens psychologen niet verbazingwekkend, ook al bleek uit de cijfers van bedrijven al langer dat het slecht gaat. “De recessie is lange tijd nogal ongrijpbaar geweest en nu wordt ineens concreet waar wij voor staan”, zegt Fred van Raaij, hoogleraar gedragseconomie aan de universiteit van Tilburg.

Maar Balkenende en Teulings mogen die schok niet uitdragen, aldus Van Raaij. Daar worden mensen onzeker van. ” De uitstraling van ‘wij weten het ook niet meer’ is een heel verkeerde. Hoewel de koopkracht op peil blijft, gaan we die houding van Balkenende en Teulings terugzien in het consumentengedrag. Er zal minder besteed worden en dat is weer slecht voor de economie, een soort Balkenende-Teulingseffect.”

Volgens klinisch psycholoog Derksen is de houding van Balkenende ook funest voor de premier zelf. “Mensen houden niet van leiders die zich slachtoffer voelen van alles om hen heen. Een leider die geen vertrouwen heeft, raakt eerder gestrest.”

Balkenende moet heel snel de realiteit erkennen, meent Derksen. “En hij moet zeggen dat het kabinet de problemen onder controle heeft en met maatregelen komt.”

bron: Geldelander

Share Button

21 Reacties

  1. sven Zegt:

    Wat een onzin, ongelooflijk !

  2. Jeff Zegt:

    1 ding weet ik wel, in deze tijden hebben een sterke betrouwbare leider nodig, eigenschappen die balkenende in iedergeval niet heeft..

    Ik moet steeds maar weer terug denken aan het bezoek aan bush in 2003?.. Wat een afgang …

  3. bear Zegt:

    Balkenende is een flapdrol. Vast een aardige vent, en politiek misschien ook nog wel briljant, maar als vertegenwoordiging van Nederland is het een volslagen flapdrol. Met plaatsvervangende schaamte zie ik hem timide, olijk en als een kind-in-de-Jamin tussen wereldleiders schuivelen bij wereldtoppen. Een aanfluiting.

    V.w.b. de presentatie van de CPB ‘meltdown’ ben ik het helemaal met de schrijver van dit stukje eens. Balkenende deed zo zijn best om zuur en bezorgd te kijken dat het nieuws minstens 2X zo hard aankwam dan dat het was. Naast Balkenende zag Teulings van het CPB (toch ook niet de meest sterke persoonlijkheid) eruit als een oorlogsheld.

    Ik weet het, mijn commentaar is erg op de man, en ik bedoel het ook niet persoonlijk, maar als vertegenwoordiging en leiding van Nederland is Balkenende een absolute minkukel.

    Maar ja, zoveel betere opties hebben we ook niet echt in de coalitie zitten…

  4. bear Zegt:

    Balkenende is een flapdrol. Vast een aardige vent, en politiek misschien ook nog wel briljant, maar als vertegenwoordiging van Nederland is het een volslagen flapdrol. Met plaatsvervangende schaamte zie ik hem timide, olijk en als een kind-in-de-Jamin tussen wereldleiders schuivelen bij wereldtoppen. Een aanfluiting.

    V.w.b. de presentatie van de CPB ‘meltdown’ ben ik het helemaal met de schrijver van dit stukje eens. Balkenende deed zo zijn best om zuur en bezorgd te kijken dat het nieuws minstens 2X zo hard aankwam dan dat het was. Naast Balkenende zag Teulings van het CPB (toch ook niet de meest sterke persoonlijkheid) eruit als een oorlogsheld.

    Ik weet het, mijn commentaar is erg op de man, en ik bedoel het ook niet persoonlijk, maar als vertegenwoordiging en leiding van Nederland is Balkenende een absolute minkukel.

    Maar ja, zoveel betere opties hebben we ook niet echt in de coalitie zitten…

  5. Martin Zegt:

    ‘t Begint dus eindelijk door te dringen tot de kaste van politieke bellenblazers wat er aan de hand is.

    Ja, dat is even schrikken!

  6. Martin Zegt:

    En nog even dit.

    Ik zag vanavond op het journaal van de BRT een reportage over de barre tijden die Californië tegenwoordig beleeft.

    Er werd een winkel geopend in een winkelcentrum – tegelijkertijd werden er trouwens 2 winkels wegens faillissement gesloten – en er stonden honderden mensen te bedelen om een sollicitatiegesprek.

    Honderden mensen, en sommigen leken hoogopgeleid, bereid om het nederigste karweitje tegen het schamelste loontje aan te pakken.

    ‘t Was buitengewoon angstaanjagend.

  7. Mark Zegt:

    Als leider is ‘tie ook niet veel, alle regeringen hebben steun & stimuleringsplannen. En Nederland gaat bezuinigen….
    Persoonlijk vind ik dat zo’n crisis ook kansen bied. Geld verdienen met bodemvissen (laagste punt van aandelen/huizen e.d.). Jammer alleen dat de bodem niet wordt aangekondigt.

  8. Joop Kl; Zegt:

    Ongelovelijk maar “waar”, volgens de laatste cijfers van het CBS stijgen de prijzen nog steeds, ondanks de dramatische val van het aantal transacties:

    cbs.nl/nl-NL/menu/…9/2009-02-20-m11.htm

  9. Joop Kl; Zegt:

    “Ongelovelijk” moest zijn: Ongelofelijk

  10. woger Zegt:

    Slechts 0.2 procent maar wel raar ja. Je zie overigens wel hele hoge verschillen per regio en woningsoort. Waarschijnlijk door het lage aantal verkochte huizen. Als over een mand blijkt dat dat ook februari nog een plusje geeft, dan ga ik weer eens langzaam naar een huis kijken.

  11. Joop Kl; Zegt:

    Ik heb de uitgebreide versie van het kadaster ook even bekeken:

    kadaster.nl/pdf/va…edbericht_200901.pdf

    Het grootste aantal kopers zijn overduidelijk de starters, dat verbaast me eigenlijk aangezien ik zou verwachten dat deze groep nu wel zou oppassen met kopen op de top.

  12. sander Zegt:

    Ja de starter denkt nu een koopje tedoen met 10.000 euro minder. want hij staat al zo lang leeg. was wel te verwachten.
    Ik wacht nog even op de big bang.. als de bang maar niet te hard wordt !?

  13. johnny Zegt:

    de starter is vaan jong en kent enkele de hosana tijden. Papa waarschuwt , maar ze zijn verliefd en willen een huisje.
    20.000 gezakt is dan een koopje….levenservaring dus 🙂

  14. Mark Zegt:

    @xandr
    Dan moet die big bang wel komen. Las net op internet dat de investeringen door het bedrijfsleven in VS langzaam beginnen aan te trekken.

  15. Eric Zegt:

    Uit het persbericht van het CBS:

    Vergeleken met december 2008 stegen de verkoopprijzen van bestaande koopwoningen met 0,2 procent. De prijzen van twee-onder-een-kapwoningen en vrijstaande woningen stegen, die van de overige woningtypen daalden ten opzichte van de voorgaande maand.

    Er zijn dus ook woningtypen die gedaald zijn, alleen het gemiddelde over alle typen is 0,2% gestegen.

  16. johnny Zegt:

    Je kan ook om je heen kijken voor de actuele situatie. Hier worden woningen 10 tot 15 procent onder de oorspronkelijke vraagprijs aangeboden en moeten dus nog verkocht worden.

  17. De Buitenlander Zegt:

    waar komt eigenlijk het idee vandaan, dat de leiders van een land in een wereldwijde krisis ook maar een klein poep kunnen veranderen?

  18. xandr Zegt:

    OT Amerikaanse futures behoorlijk onderuit, lijkt op herhaling ’87. Gerucht gaat dat alle banken een “nul” zijn, al dan niet genationaliseerd. Short banken, long de rest; alles short heeft geen zin, want de wereld vergaat maar een keer.

  19. Eric Zegt:

    @ xandr:

    Waar zie je dit? Zit zelf ook al te zoeken op een paar sites, maar zie niet echt schokkende futures.

  20. Eertje Zegt:

    Balkie doet er goed aan om het nieuws geen positieve draai te geven. Kunnen we achteraf ook niet zeggen dat hij ons beter had moeten voorlichten. Het ziet er gewoon niet best uit en inderdaad de macht van de politiek om er wat aan te doen is zeer beperkt en waarschijnlijk ontoereikend.

  21. Renee Zegt:

    In dit soort tijden heb je mensen nodig die weten wat ze moeten doen. Ik heb echt het idee dat het clubje dat nu in Den Haag zit (met name Balkende, Bos en Donner) alleen die dingen doen die de burgers alleen maar geld kosten. Wouter Bos speelt de hele tijd Sinterklaas richting ING. Nu al 32 miljard weggegooid in mijn optiek). Dit weekend wordt lastig voor hem, wat doen of weer 20 miljard erin of de boel helemaal overnemen. Hij kan het beste het tweede doen, maar dan wel op een slimme manier. Ik ben echter bang dat hij net als de vorige keer door de slimme jongetjes van de ING gepakt gaat worden. Wat een teken van lef en fatsoen zou zijn, is de gehele top van de banken die de boel toch in mijn beleving hebben opgelicht, samen met de top van de meeste pensioenfondsen direct laten oppakken. Samen met de mensen op de hogere niveau’s. Bonussen terughalen van de afgelopen jaar en daarna de gevangenis in. Op dit moment worden de veroorzakers alleen beloond en de bevolking kan dit betalen. In Den Haag moeten ze direct opstappen en daarvoor in de plaats op financieel gebied een paar slimme onafhankelijk fatsoenlijke mensen neer zetten. Dan heb ik niet over mensen met een partij achtergrond.Die zijn ook niet te vertrouwen.

Laat een reactie achter

Opgelet:Het is niet toegestaan om teksten te plaatsen die auteursrechtelijk beschermd zijn. Dit mag alleen als er toestemming is gegeven door de auteur. Hetzelfde geldt voor beeld.

Uw reactie moet worden goedgekeurd en daardoor kan het even duren voor hij voor anderen verschijnt. Het is niet nodig om uw reactie nogmaals te plaatsen.