Kees de Kort: “de volledig opgeblazen huizenmarkt in Nederland”

Kees de Kort had het vandaag in zijn dagelijks commentaar op de beurzen en economie op BNR Nieuwsradio over de opgeblazen hypotheekmarkt in Nederland en Denemarken. Hij schrijft:

In het proces van financiële waarheidsvinding wat zich sinds de zomer van 2007 door de wereld heen beweegt, gaat ook Nederland onvermijdelijk aan de beurt komen. En de financiële markten gaan oog krijgen voor de volledig opgeblazen huizenmarkt in ons land. Wat dat gaat betekenen, is nu niet te voorspellen, maar er kan zomaar onrust over ontstaan omdat iedereen begrijpt dat één en ander een dikke min voor de banken kan worden. Kan he, moet niet…..

De banken blijven in het middelpunt van de belangstelling staan. En terecht, want alle denkbare oplossingen van de crisis lopen via die banken. Die banken vertrouwen elkaar niet meer, zijn bang voor meer economische problemen en zijn dus vooral bezig met het versterken van hun eigen posities. Er is dus duidelijk minder belangstelling voor krediet verlenen. En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come.

bron: Kees de Kort

Share Button

66 Reacties

  1. nhz Zegt:

    woningnieuws vandaag:

    Heijmans nv (HEIJM.AE) maakt maandagmiddag bekend een koopovereenkomst met Syntrus Achmea gesloten te hebben voor 50 woningen in Amersfoort.

    Heijmans stelt dat de koopovereenkomst onderdeel is van de eerder gesloten strategische samenwerking tussen beide bedrijven, waarbij het doel is gezamenlijk tenminste 300 woningen te realiseren.

    wow, als verkoop van 50 woningen door één van de grootste bouwers nieuwswaardig is, dan moet de markt wel helemaal op slot zitten … En koper Syntrus Achmea, wordt die gedekt door de belastingbetaler?

  2. dr.t Zegt:

    En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come

    Als dat een uitspraak is van Keer de Korte kan ik hem niet echt serieus nemen.

  3. Frans Zegt:

    Who needs Kees de Kort if wé have got dr.t?

  4. nhz Zegt:

    dr.t: Als dat een uitspraak is van Keer de Korte kan ik hem niet echt serieus nemen

    Maar ik wel! Bedrijven die afhankelijk zijn van de huizenbubble of kunstmatig lage rente, die hebben geen bestaansrecht en horen gewoon keihard failliet te gaan. Ik heb in de computersector 5-10 jaar geleden van dichtbij gezien hoe heel veel kleintjes kapot gingen doordat grote bedrijven goedkoper dan gratis geld konden lenen via dit soort manipulatie (overheidsgaranties en goedkope kredieten, waar kleine bedrijven geen kans op maken). Die grote jongens maken me dat gratis geld de kleintjes kapot door jarenlang gewoon met verlies te leveren. De consument profiteert even van wat lagere prijzen, maar op termijn merk je vooral dat de service (en soms ook het aanbod) achteruit holt. Nu staan een paar van die grote groeiers zelf op de rand van faillissement, en de pret van stijgende rente is nog niet eens echt begonnen.

    Als die bedrijven wat nuttigs voor de samenleving deden, dan worden ze na faillissement gewoon vervangen door een andere firma die ongeveer hetzelfde doet en die wél met geld kan omgaan. Zelfde verhaal als de huizenmarkt eigenlijk: al die financiële prutsers moeten uit de markt gehaald worden, pas dan kan de economie weer herstellen en (desnoods) groeien.

  5. Dawg Zegt:

    “Er is dus duidelijk minder belangstelling voor krediet verlenen. En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come.”

    En dan komt de OESO vandaag net met een bericht uit dat de overheden in de geindustrialiseerde wereld volgend jaar zo’n 11.000 miljard moeten gaan lenen.

    rtl.nl/xl/#/u/c4b5…d-ac26-4f9c013e1024/

    Als ik die 11.000 miljard (voor alleen al de overheden) dan eens af zet tegen de 61.000 miljard waarop het globale bbp wordt geraamd dan zie ik opeens levengrote problemen opdoemen voor iedereen die binnenkort iets te financieren heeft: overheden, maar gezinnen, bedrijven net zo zeer. Waar gaan al die besparingen (= aanbod van kapitaal) vandaan komen waarmee de vraag naar kapitaal beantwoord gaat worden.
    En tegen welke rentevoeten? Ik denk dat het binnenkort nog heel wat drukker gaat worden bij de loketten van de centrale banken.

  6. Dawg Zegt:

    En “overwaarde” wordt de komende tijd voor veel mensen iets wat ze alleen nog maar van horen zeggen kennen. Iets van vroeger.

  7. Dawg Zegt:

    Misschien toch niet zo’n goed idee; die teaserrates van Alan Greenspan

  8. ll Zegt:

    Ah, Dawg heeft het licht gezien 🙂

    En wat denk je van de schaduwboekhouding van 717.000 miljard, een bom die ook nog tot ontploffing moet komen ?

    Wat is het stil overal, allemaal aan het hamsteren…….

  9. Marieke Zegt:

    Ik zie weer huizen “verkocht” staan op funda. Dit leek mij sterk want volgens mij zijn de idioten op. Zelf even wat onderzoek gedaan en wat bleek: De huurhuizen die door de huurder gekocht worden (tegen een sterk gereduceerde prijs) worden ook voortaan op funda onder “verkocht” gezet.
    Mijn mening: Pure manipulatie daar deze huizen nooit “tekoop” zijn geweest. Het zoveelste bedrog van makelaars om te beweren dat er niets aan de hand is!

    Ik vrees dat (met goedkeuring van) JanKees eerst nog even de WW duur en hoogte, vervolgens de BTW nog hoger, vervolgens de zorgbijdrage hoger plus het pakket versoberen en als laatste ook nog de bijstand verlagen en huursubsie inperken VOORDAT men aan de scheefleners (kopers die na 2002 gekocht hebben) begint.
    Ra-ra politiepet…

  10. xenobinol Zegt:

    Koning Kees, wat een baas 🙂

  11. dalen Zegt:

    ”De bank-verzekeraar biedt prijzen die variëren van 58 procent tot 87 procent van de nominale waarde.”

    Dit gaat dus om uitstaande schulden.

    “ING biedt nieuw schuldpapier aan of geld, voor de aanbiedingen in de Verenigde Staten.”

    Bedoelt ING we verschuiven de digitale komma in het systeem, zo gaan we dat betalen. Met een beetje creatief boekhouden kom je een heel eind.

    De ene bank, financiële instelling, geldgever enz. slacht de ander af.

    Wanneer dat ook wordt voorgesteld bij de ECB, waar ook veel geld van is geleend tegen 1% (?) rente, dan weet je als burger waar je over een tijdje voor op kunt draaien.

  12. AVE Zegt:

    Ik denk dat de schade voor de NL banken nog wel eens zou kunnen meevallen.
    Het lijkt mij dat ze niet al die hypotheken zelf gefinancierd hebben, maar doorgespeeld naar een andere partijen.
    Die “partijen” zouden trouwens best wel eens moeilijk kunnen doen en dan heb je ook de poppen aan het dansen.

  13. tufkaj Zegt:

    Marieke: De huurhuizen die door de huurder gekocht worden (tegen een sterk gereduceerde prijs) worden ook voortaan op funda onder “verkocht” gezet.

    Toch lukt het niet echt om de cijfers te pimpen. Als je kijkt naar de ontwikkeling van het aantal verkochte huizen in afgelopen jaar is die de afgelopen 2 maanden niet best.
    fundacijfers.staan…&gegeven=Totaal
    (de richting van de beweging is duidelijk, zou KdK zeggen 😉 )

    Nu ik wat aan het rondkijken ben naar een huis, kom ik steeds vaker dit soort slechte grappen tegen:
    funda.nl/koop/loen…ond-21/omschrijving/

    125.000 KK, maar wel ff 1741/mnd aan erfpacht aftikken. Het nieuwe aflossingsvrij 😕 Extend and pretend zou KdK zeggen 😉

  14. nhz Zegt:

    Dawg: Waar gaan al die besparingen (= aanbod van kapitaal) vandaan komen waarmee de vraag naar kapitaal beantwoord gaat worden.
    En tegen welke rentevoeten?

    gewoon onbeperkt geld van Uncle Ben tegen 0% rente; in ieder geval tot ver in 2013. Misschien moet je nog een campagnedonatie voor Saint Obummer erbij doen, maar dat kun je gewoon bijschrijven op de rekening die nooit betaald hoeft te worden.

    ll: En wat denk je van de schaduwboekhouding van 717.000 miljard, een bom die ook nog tot ontploffing moet komen ?

    en hoe groot wordt dat bedrag als we met re-hypothecation rekening gaan houden? 😎

    Marieke: VOORDAT men aan de scheefleners (kopers die na 2002 gekocht hebben) begint.

    ja, dat vrees ik ook 🙁

    dalen: omdat iedereen begrijpt dat één en ander een dikke min voor de banken kan worden.”

    gelukkig begrijpt nog bijna niemand dat het een dubbeldikke min voor de belastingbetalers wordt, anders zou een vlaag van paniek niet uit te sluiten zijn 😎

  15. dalen Zegt:

    Per maand 1747 euro? Zijn die helemaal gek geworden, stelletje boeven. Nog erger dan banksters.

  16. nhz Zegt:

    tufkaj: 125.000 KK, maar wel ff 1741/mnd aan erfpacht aftikken. Het nieuwe aflossingsvrij 😕

    net zoiets als de serviceflats die hier wel eens langskomen: appartement kopen voor 35.000 euro, maar wel 900 euro servicekosten per maand en een kontrakt waar je bijna niet meer van af kunt komen.
    Bovendien, bij mij om de hoek durfden ze zelfs 5500 euro per maand (of nog meer) huur te vragen voor appartementen van 75m2. Tot ieders stomme verbazing (neem ik aan) was er onvoldoende belangstelling en staan de panden nu weer te koop. De projectontwikkelaar zal wel gedacht hebben dat 5500 euro per maand een heel normale huur is voor een flatje, die lui leven net als politici vaak in een parallel universum.

  17. dalen Zegt:

    @ nhz

    “gelukkig begrijpt nog bijna niemand dat het een dubbeldikke min voor de belastingbetalers wordt”

    Het staat zelfs in de Bijbel “zalig zijn de onwetenden”

  18. tufkaj Zegt:

    dalen: Het staat zelfs in de Bijbel “zalig zijn de onwetenden”

    Of ze zalig zijn weet ik niet, maar de banken en politici lusten ze rauw 😉

  19. nhz Zegt:

    dalen: Het staat zelfs in de Bijbel “zalig zijn de onwetenden”

    ja, ik zie Verhage het denken …

  20. floor Zegt:

    @tufkaj
    Het zou mij niet verbazen wanneer de huidige eigenaar die grond zelf in erfpacht uitgeeft.

  21. dalen Zegt:

    “Het FNV heeft een brandbrief gestuurd naar de Tweede Kamer waarin de vakcentrale oproept tot actie om te voorkomen dat de bouwsector stilvalt.”

    Je moet maar durven.

    “om te voorkomen dat de bouwsector stilvalt”

    Het is helemaal niet nodig dat het stilvalt. Goedkopere bouwgronden, lagere bouwkosten (lees minder winst), betere huizen bouwen (wat nu dikwijls wordt opgeleverd is droevig) en snellere oplevering, zonder dat men de bouwkosten moet voorfinancieren.

  22. dalen Zegt:

    @ 21 @ 22

    hahaha inderdaad

  23. tufkaj Zegt:

    floor,

    Dat denk ik ook. Volgens mij staat loenen a/d vecht niet direct bekend om haar hoge gemeentelijke erfpachten. Denk dat de verkoper in zag dat hij met deze constructie een hele nieuwe markt aan boorde:
    – Je kunt meer geld van de belasting aftrekken door soort van aflosingsvrij.
    – Een ZZP-er kan de hypotheek van 125K misschien wel rondkrijgen itt wanneer hij een miljoen zonder erfpacht zou moeten betalen.
    – Met wat creativiteit kan die 1741 per maand vast ook wel “zonder bonnetje”

  24. floor Zegt:

    @tufkaj
    Die laatste denk ik niet, dan heeft ‘ie geen poot om op te staan wanneer de nieuwe eigenaar niet betaald, afgezien van het feit dat de nieuwe eigenaar de boel niet af kan trekken dan.
    Verders vind ik het wel een linke constructie, opent perspectieven voor de kamikaze kopers zullen we maar zeggen.
    Mooiste vind ik eigenlijk dat meneer de huidige eigenaar er van uit gaat dat ‘ie die enorme grondprijs over 10 jaar weer gewoon kan vangen.

  25. Dow Jones Zegt:

    Vandaag op RTL-Z…

    Jan Kees de Jager vindt meer dan 10 miljard euro blijkbaar niet zoveel geld…

    rtl.nl/components/…theekrenteaftrek.xml

    Dit bericht van 9 december (afgelopen vrijdag) was waarschijnlijk ook al langsgekomen hier. BNP Paribas houdt op met hypotheken verstrekken…

    nos.nl/artikel/320…ypotheekverkoop.html

    Die optie heb ik nog niet zo vaak gehoord. Wat gebeurt er als alle banken systematisch stoppen met het verstrekken van hypotheken? Antwoord: dan kunnen VVD, CDA en PVV vrolijk blijven roepen dat er niet aan de HRA gemorreld wordt, maar het netto-effect komt dan toch echt neer op een afschaffing van niet alleen de HRA, maar hypothecaire financiering in het algemeen.

    Poetic justice or sheer irony?

    Cheerio,

    Dow Jones

  26. Patrick Zegt:

    @15 Tufkai, die erfpacht is bijna misdadig. ongelooflijk.

    Ik moet eerlijk toegeven dat ik de laatste tijd steeds vaker met het idee speel om op een aantal huizen 50% onder de vraagprijs te gaan bieden, alleen maar om te zieken.

    Erger me ook al een tijdje aan een verkoper vlakbij mij die voor een doodsimpele tweekapper van 430kuub uit 1990 gewoon 400K vraagt, al anderhalf jaar, terwijl de marktwaarde nu volgens mij rond 280K ligt.

    Wat bezielt zo iemand?

  27. floor Zegt:

    @Tufkaj
    Erfpacht was ong. 20.000 per jaar niet en geindexeerd? In 10 jaar vangt ‘ie dus minimaal 2 ton en het onderhoud is in tegenstelling tot dat van een huis 0,0.
    Vervolgens de grond trachten te verkopen voor nog eens 3 ton minimaal?
    In feite wil ie dus pak ‘m beet 6 ton voor de grond hebben, want dat hutje wat er op staat trekt het geen 10 jaar meer.

  28. Maarten Post Zegt:

    nhz,

    Idioot inderdaad, “stimuleringen”. Die bouwvakkers kunnen/moeten gewoon maar een ander vak leren, waar wél vraag naar is. Dat bespaart dure projecten en levert nuttige goederen, diensten en geld op.

  29. Steven Zegt:

    iedereen hier volgt vast wel een paar huizen op funda. Ik volg er i.i.g drie en die staan al langer dan 1,5 jaar te koop. twee er van zijn weer opnieuw maar dan voor een iets lagere prijs in de markt gezet. Men begrijpt gewoon nog steeds niet dat ook huizen zo 30-40 procent in prijs kunnen fluctueren en dat 10 procent van de prijs afhalen gewoon niets helpt als je het binnen een paar maanden wil verkopen. 15-20 procent er af en je maakt nu nog een kans, maar dan moet je wel snel zijn. 🙂

  30. ll Zegt:

    Onze toekomst……..huidige situatie in de US, sluit aan bij Dalen vorige post.

    Herfinanciering bereikt niet iederen
    Schuldvermindering gaat ten koste van bankbalansen

    express.be/busines…der-water/158007.htm

  31. azijnseikerT Zegt:

    Zit ook al een tijdje te wachten. Zit nu te kijken naar een slecht huis met 1 hect (bouw)grond. Die stond eerst voor 350K, nu voor 315K. Ben aan het dubben of ik er nu voor ga met 220K, of dat ik nog even wacht. Dat laatste kan altijd in deze tijd. Ik zie deze biedingen niet als irriteren, maar heeft meer met realiteitszin te maken.

  32. azijnseikerT Zegt:

    @dalen,

    Waar ik me wel aan kan ergeren in het verhaal van dat linkse vod is het volgende: “hoe meer je verdient, hoe meer subsidie je maandelijks van onze minister van Financiën voor je dure huis ontvangt” Wordt niet bijgezegd dat het in feite een sigaar uit eigen doos is. Het is nl. wel de (progressieve) belasting die je hier in Nederland betaalt.

  33. wat tegengas Zegt:

    Een beetje tegengas:
    Citaat “Voor het verklaren van de prijsontwikkeling worden in het woningprijsmodel relaties gelegd tussen inflatie, betaalbaarheid, rente en inkomen. Grootschalige nieuwbouwprojecten zoals Vinexlocaties verstoren de markt maar tijdelijk en hebben geen of slechts kortstondig invloed op de woningprijzen. Dit komt omdat Nederland een sterk gereguleerde woningmarkt kent en omdat de bouwgrond schaars is.”

    tudelft.nl/live/pa…9221a8a&lang=nl

    Verder moet het me van het hart dat degene die nu koopt, dat doet omdat hij en vaak zij nu prettig wil wonen, is het besef dat de belegging niet zo geweldig renderend zal zijn. Om dat als loser te betitelen gaat erg ver, een “prettige” auto kost in een paar jaar tijd ook 20000 euro
    dat verlies kunnen veel gezamelijke inkomens hebben.

    Feiten graag ipv meningen. Ik zie ook citaten van ondernemers die een duidelijk aanwijsbaar belang hebben met het verkondigen van onheils boodschappen, bijvoorbeeld omdat ze je geld graag beleggen (in films) of tegen een tarief en voorwaarden waar ze zelf wel bij varen.

    Voor degenen die zich geen woning kunnen veroorloven, organiseer met elkaar de politieke macht om bijvoorbeeld in stacaravans te kunnen wonen, dat slaat de bodem onder de markt van huisjes melkers. Ga invloed uitoefenen via de politiek, bestuur van coöperaties, bestuur van banken.
    Verzin creatieve oplossingen als het combineren van het huren met mantelzorg.

    Dat is efficiënter dan zeuren op een site van gelijkgestemden.

  34. Merijn Knibbe Zegt:

    Deze moet je leze!

    Deze site heeft formeel een ‘deflatie’-standpunt. Terecht. Een uiterst helder, eenvoudig en op de statistieken van de Centrale Banken gebaseerd overzicht over de gevaren van zeepbellen aan de ene kant MAAR OOK VAN DE INKRIMPING VAN DE RONDSTROMENDE GELDHOEVEELHEID DIE, ZOALS NU, DAARNA PLAATS VINDT EN WAAR KEES DE KORT VOOR WAARSCHUWT AAN DE ANDERE KANT valt te vinden op:

    http://www.paecon.net/PAEReview/issue58/Koo58.pdf

  35. ll Zegt:

    @ Merijn Knibbe, dat wordt hier al jaren voorspeld op dit draadje ……..

    Het Japan scenario 🙂

    Het doormodderen………. maar de rente moet OMHOOG……., even doorbijten, dan komt alles weer goed…….QE-en maakt alles nog erger, daar stijgt de schuldenlast alleen maar mee…………

  36. floor Zegt:

    @Merijn
    Heb ‘m gisteren al gelezen op ZH.
    Vind het een beetje middelbare school economie wat deze meneer voorstaat.
    Ik bedoel maar, wat deflatie is leert iedere 16 jarige, dat deflatie ook heel nuttig kan zijn wordt er meestal niet bij vertelt.
    En dat die deflatie nu z’n minder leuke kanten gaat laten zien komt door die enorme puinhoop die banken en overheden er van gemaakt hebben.
    Om dan nu maar te stellen dat we gewoon door moeten gaan met QE’en omdat anders de wereld instort vind ik erg kortzichtig, aangezien die wereld met verdere QE’ing ook instort.
    Momenteel zijn failliete overheden bezig om failliete banken uit te bailen.
    Kan aan mij liggen, maar dat lijkt mij toch echt een tot mislukken gedoemd scenario.

  37. Paul99 Zegt:

    Patrick:
    @15 Tufkai, die erfpacht is bijna misdadig. ongelooflijk

    Er is hier toch wel een knappe kop te vinden die even de gekapitaliseerde waarde van die erfpacht kan uitrekenen ? Tel daar de “vraagprijs” bij op en je hebt de werkelijke vraagprijs.
    Ik vind het zelf wel een originele manier om je vraagprijs optisch te drukken. En denk ook dat de huidige eigenaaar zelf de grond in erfpacht uitgeeft.

  38. nhz Zegt:

    dalen: lagere bouwkosten (lees minder winst), betere huizen bouwen (wat nu dikwijls wordt opgeleverd is droevig) en snellere oplevering,

    kortom, een heel andere vorm van bouwen; daarvoor is het nodig dat de huidige grote bedrijven allemaal failliet gaan, anders komt het er niet van. En wat de FNV betreft: georganiseerd egoïsme, het maatschappelijk belang komt geen moment aan de orde. Door hun opstelling houden ze vernieuwing tegen, wat op termijn alleen maar slecht kan uitpakken.

    Steven: Ik volg er i.i.g drie en die staan al langer dan 1,5 jaar te koop.

    ach, ik volg een aantal panden in de buurt waarvan sommige al 5-10 jaar te koop staan. Een enkele is in die tijd doorgeschoven naar een andere eigenaar, maar zonder bewoning. De speculanten denken blijkbaar nog steeds dat het goedkomt of dat de overheid ze gaat uitkopen.

    azijnseikerT: Het is nl. wel de (progressieve) belasting die je hier in Nederland betaalt.

    door de HRA (en enkele andere aftrekposten) is de belasting regressief en betalen de hoogste inkomens in de praktijk procentueel verreweg het minste belasting (veel minder dan modaal). Ik hoop niet dat je daar voor wilt pleiten, want ik vind dat echt asociaal in het kwadraat.

    wat tegengas: Feiten graag ipv meningen.

    feiten van die vastgoed maffia prutser van de TUDelft? Je moet eerst eens leren wat feiten zijn!

    ll: Het Japan scenario 🙂

    Het doormodderen

    behalve dan dat volgens veel deskundigen het doormodderen van Japan op zijn laatste benen loopt.

  39. Chateau Bellevue Zegt:

    Kees de Kort volg ik altijd graag. Hij was vorige week ook weer spot on toen hij het mislukken van de eurotop voorspelde. “Als er al vijfhonderd toppen zijn geweest waarin niets gebeurd, waarom zou deze dan wel succes hebben. Dit is gewoon een zoethoudertje om de markten rustig te houden” of woorden van gelijke strekking.

    En het was ook nog zo. De beurzen weer omhoog KBC, de failliete bank die Dexia op gaat volgen, ging met 40% omhoog en iedereen halleluja; dit keer komt er echt een superbazooka en blabla . En het was aanstekelijk want ik dacht ook echt dat er misschien dit keer echt iets uit zou komen, maar het is alweer niks geworden.

    On topic: Het lijkt erop dat het publiek langzaam gemasseerd wordt veranderingen voor het H woord te gaan accepteren.
    Wilders schreeuwt voor de vorm nog wat, maar weet zelf ook donders goed dat het onvermijdelijk is.

    ad.nl/ad/nl/5597/E…hypotheekrente.dhtml

  40. Dawg Zegt:

    Merijn Knibbe: Deze moet je leze!Deze site heeft formeel een ‘deflatie’-standpunt. Terecht. Een uiterst helder, eenvoudig en op de statistieken van de Centrale Banken gebaseerd overzicht over de gevaren van zeepbellen aan de ene kant MAAR OOK VAN DE INKRIMPING VAN DE RONDSTROMENDE GELDHOEVEELHEID DIE, ZOALS NU, DAARNA PLAATS VINDT EN WAAR KEES DE KORT VOOR WAARSCHUWT AAN DE ANDERE KANT valt te vinden op:http://www.paecon.net/PAEReview/issue58/Koo58.pdf

    Van alle stukken die ik heb gelezen waar de schuldencrisis wordt bekeken vanuit het Keynesiaans perspectief vind ik die van Richard Koo inderdaad het het helderst en het meest aansprekend.Terecht stelt hij dat niet iedereen (gezinnen, bedrijven en overheden) tegelijkertijd kunnen deleveragen en dat dan ook nog eens een keer wereldwijd op hetzelfde momemt.

    Tegelijkertijd lijkt het wel of Keynesianen soms een blinde vlek te hebben voor het fenomeen schuld. Een van de meest aansprekende voorbeelden daarvan was die keer dat Paul Krugman tijdens een interview maar voorstelde dat de overheden zich maar wereldwijd moesten voorbereiden op een buitenaardse aanval: op die manier zouden de bestedingen tenminste op peil blijven. Het werd een beetje gekscherend gebracht. maar wel met een ondertoon van ernst. Uitgaven doen aan projecten die niets gaan opleveren, maar wel de overheidsschulden verder opdrijven? Hoe kan dat een oplossing zijn voor het schuldenprobleem?

    Al die Keynesiaanse modellen werken met op hoog niveau geaggregeerde stroomgrootheden (nationaal inkomen, consumptie, investeringen etc) en voorraadposities (schulden bijv) spelen in die modellen meestal een ondergeschikte rol. Bovendien wordt in die modellen nauwelijks onderscheid gemaakt tussen de capaciteitseffecten en de de investeringseffecten van bestedingen: een euro besteed aan overdrachtsinkomens tikt dan al snel even hard aan voor de welvaart als een euro besteed aan investeringen die ook in de toekomst iets opleveren.
    Vanuit een dergelijk perspectief kom je m.i. als snel op het recept dat de overheid haar bestedingen moet oppompen ook als dat de schulden nog verder doet oplopen. Ik kam dat moeilijk als een oplossing zien voor onze problemem.

  41. nhz Zegt:

    Dawg: Uitgaven doen aan projecten die niets gaan opleveren, maar wel de overheidsschulden verder opdrijven? Hoe kan dat een oplossing zijn voor het schuldenprobleem?

    is volgens mij kenmerkend voor Keynesianen: de economie gaat boven de echte wereld. Iedereen met een beetje verstand kan inzien dat dit beleid (‘paying people to break others windows’ onzinnig is, behalve voor een kleine groep profiteurs. Maar ja, Keynesiaanse economen horen bij de parasitaire klasse, dus voor hen is het beleid heel zinvol.

    Je zou gewoon moeten kijken naar wat er in de echte wereld nodig is: gezond eten op tafel, fatsoenlijke huisvesting / gezondheidszorg / onderwijs, zinvolle arbeid, meedraaien in de maatschappij. Al dat Keynesiaans geneuzel helpt daarbij van geen kant, het zorgt dat enorme inspanningen worden verricht voor activiteiten die voor 95% van de burgers totaal nutteloos zijn, en vaak zelfs zeer schadelijk (oorlog, milieuvervuiling, sociale ongelijkheid enz.)

  42. Dawg Zegt:

    Blijft wel de vraag open hoe je weer tot een dragelijke schuldenlast komt als je in een deflationaire spiraal naar beneden komt (een soort Griekenland scenario) als iedereen op hetzelfde moment z’n bestedingen omlaag brengt.

  43. Patrick Zegt:

    @Dawg, er is maar één mogelijkheid in dat scenario: defaulten op je schulden.

  44. Dow Jones Zegt:

    Paul99: Er is hier toch wel een knappe kop te vinden die even de gekapitaliseerde waarde van die erfpacht kan uitrekenen ? Tel daar de “vraagprijs” bij op en je hebt de werkelijke vraagprijs.Ik vind het zelf wel een originele manier om je vraagprijs optisch te drukken. En denk ook dat de huidige eigenaaar zelf de grond in erfpacht uitgeeft.

    Ik kan alleen voor mezelf spreken, maar als ik het woord “erfpacht” lees op Funda, dan klik ik dat huis altijd meteen weg. Ik had een pand in mijn vizier op de Laan van Meerdervoort in Den Haag. Dat pand (bijna 200 m^2) stond voor € 250.000 vraagprijs te koop, met eeuwigdurend afgekochte erfpacht. Dat leek me nog wel enigszins interessant voor de verhuur bij splitsing in twee losse appartementen (renderend vastgoed). Dat is echter een uitzondering. Normaal klik ik meteen door…

    Dow Jones

  45. Ralph Zegt:

    dr.t:
    En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come

    Als dat een uitspraak is van Keer de Korte kan ik hem niet echt serieus nemen.

    Geeft niet, dat doet niemand. Dergelijke uitspraken van soortgelijke figuren zijn meestal goed te meten aan het (financiële) succes van dergelijke personen.

  46. nhz Zegt:

    Patrick: er is maar één mogelijkheid in dat scenario: defaulten op je schulden.

    eens; maar aangezien dat niet gunstig is voor de banken zal men met alle mogelijke middelen zo’n deflatoire spiraal voorkomen en de geldpersen vol aan zetten. Zeker weten dat Europa dit ook gaat doen, binnen enkele maanden.

  47. nhz Zegt:

    Ralph: Geeft niet, dat doet niemand. Dergelijke uitspraken van soortgelijke figuren zijn meestal goed te meten aan het (financiële) succes van dergelijke personen.

    vandaar dat jij vaak zo laatdunkend doet over mensen op dit blog met een afwijkende mening; dan hoef je ze niet serieus te nemen 😎
    Helaas voor jou zijn er minimaal diverse mensen hier die financieel wél succesvol zijn en het met Kees eens zijn (en geheel oneens met jou en dr.t).

  48. Dawg Zegt:

    Patrick: @Dawg, er is maar één mogelijkheid in dat scenario: defaulten op je schulden.

    Die conclusie dringt zich wel op. Maar (zie ook @nzh 50), je trekt dan wel de hele financiele sector (banken, pensioenfondsen, verzekeraars) omver en uiteindelijk ziet een hele generatie dan een (deel van) z’n besparingen om zeep geholpen worden. Ik zie het dus nog gebeuren dat we, om die pijn maar voor ons uit te schuiven, liever alle schuld monetariseren in de hoop dat we daarmee ons lot kunnen ontlopen.

  49. Vedder Zegt:

    @49

    Jawel het duurde even, Snip en Snap hebben elkaar gevonden 😛

    “Die banken vertrouwen elkaar niet meer, zijn bang voor meer economische problemen en zijn dus vooral bezig met het versterken van hun eigen posities. Er is dus duidelijk minder belangstelling voor krediet verlenen. En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet”

    Sorry Ralph, maar als jij dit niet serieus kunt nemen heb je, óf weinig belangstelling voor de feiten, óf je hebt sinds 2007 onder een steen gewoond, óf je draagt een prisma-bril die alles ondersteboven weergeeft. Er valt toch helemaal niets wel of niet serieus te nemen aan de uitspraak van de Kort. Hij beschrijft gewoon wat zich de afgelopen jaren aan het voltrekken is. Zelf werk ik voor een winstgevende buitenlandse multinational met voortreffelijke operationele resultaten die ondanks alles langs de afgrond is gegaan bij de herfinancieringen van zijn leningen een paar jaar geleden. Jouw redeneringen zijn soms ronduit bizar. Kan er niets aan doen maar moet dan onwillekeurig denken aan een spreuk die me is bijgebleven: ‘If you can’t dazzle them with brilliance, baffle them with bullshit’

  50. Ralph Zegt:

    nhz: vandaar dat jij vaak zo laatdunkend doet over mensen op dit blog met een afwijkende mening; dan hoef je ze niet serieus te nemen
    Helaas voor jou zijn er minimaal diverse mensen hier die financieel wél succesvol zijn en het met Kees eens zijn (en geheel oneens met jou en dr.t).

    Maar jij bent er niet zo één…

  51. nhz Zegt:

    Ralph: Maar jij bent er niet zo één…

    opnieuw kenmerkend voor jou dat je dat zo kunt zeggen; blijkbaar ernstig besmet met die soort gekke koeienziekte waar de meeste vastgoed speculantjes last van hebben.
    Ik heb genoeg in financieel opzicht; wat mij betreft is dat financieel succesvol. Maar ja, volgens jouw norm moet je vermoedelijk een pand van 100 miljoen taxatiewaarde met 200 miljoen schuld hebben om geslaagd te zijn in het leven 😎

  52. hugo Zegt:

    Dawg: liever alle schuld monetariseren in de hoop dat we daarmee ons lot kunnen ontlopen.

    Ik denk niet dat de eigenaren van de ECB daar akkoord mee zullen gaan. Je denk toch niet dat deze eigenaren al deze moeite hebben gedaan om de uiteindelijke buit aan hun neus voorbij te zien gaan?

    Ik gok op geforceerd liquideren van zo ongeveer alle assets in Europa waar de lidstaten hun handen op kunnen leggen en dan met een vreselijke schuld achterblijven welke zeker 2 generaties bittere armoede teweeg brengt. UIteraard is soevereiniteit schrappen er een van zodat een clubje dictators de unie kan runnen. Zeg de Europese Commissie. Zit vol met (officieel ex) dictators uit het ex Warsaw Pact. Die kennen het klappen van de zweep wel en lijken me dus zeer geschikt voor dit doel. Die zijn al eerder over lijken gegaan, waarom niet nog een keer.

  53. Vedder Zegt:

    @49 Ralph

    Jawel hoor, Snip en Snap hebben elkaar gevonden 😛

    ‘Die banken vertrouwen elkaar niet meer, zijn bang voor meer economische problemen en zijn dus vooral bezig met het versterken van hun eigen posities. Er is dus duidelijk minder belangstelling voor krediet verlenen. En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come.’

    @Ralph
    Als je dit niet serieus neemt heb je, óf weinig belangstelling voor de feiten, óf sinds 2007 onder een steen geleefd, óf een prisma-bril op je neus waardoor je alles ondersteboven ziet. Eigenlijk is de vraag of je de uitspraak van de Kort serieus moet nemen te onnozel voor woorden aangezien hij geen voorspelling doet maar een trend beschrijft die al een paar jaar geleden is ingezet. Zelf werk ik voor een buitenlandse multinational. Hoewel het bedrijf goede winstcijfers laat zien en voortreffelijke operationele resultaten heeft is het tijdens de kredietcrisis bij het herfinancieren van aflopende leningen langs de afgrond gegaan. Jouw uitspraken zijn soms ronduit bizar, ik moet dan onwillekeurig denken aan een spreuk die me altijd is bijgebleven: ‘If you can’t dazzle them with brilliance baffle them with bullshit’

    ps. @site admin: mijn posts lijken hier soms te verdwijnen? Heeft dit een technische oorzaak?

  54. Vedder Zegt:

    En nu staat mijn tekst er ineens 2 keer.
    Raarrrrrrr

  55. Dawg Zegt:

    hugo,

    ‘k Weet ‘t niet hugo. ‘k Weet niet wat de uiteindelijke plot is (if any) en “who’s pulling the strings”. Ik ben zelf vaak eerder geneigd de schuldencrisis te zien als een systeemfalen dan als een bewust nagestreefde catastrofe. Maar het internet grossiert in plottheorieen en men kan vaak alleen maar gissen naar het realiteitsgehalte. Wat dacht je bijvoorbeeld van deze Max Keiser clip, waar de hele schuldencrisis geplaatst wordt tegen de achtergrond van de machtsstrijd tussen dollar en eurofacties.

    youtube.com/watch?…#038;feature=related

    ,’t Zou zomaar kunnen. En zou ook niet meer dan een slag in de lucht kunnen zijn.

    ‘t Is wel zo dat naarmate je je meer verdiept in manier waarop in onze maatschappij geld wordt geschapen en in omloop komt, je steeds meer ongerijmdheden begint te zien.

  56. Willem Nass Zegt:

    dr.t,

    dr.t:
    En dat brengt andere bedrijven in problemen die afhankelijk zijn geworden van lekker veel en goedkoop krediet. Faillissementen, here we come

    Als dat een uitspraak is van Keer de Korte kan ik hem niet echt serieus nemen.

    Al toen ze allemaal nog dolenthousiast waren over de overname van ABN-AMRO door Fortis, zei Kees de Kort op BNR al dat dit de “moeder van alle mislukkingen” zou gaan worden. Hoezo niet meer serieus nemen?

  57. hugo Zegt:

    Dawg: Ik ben zelf vaak eerder geneigd de schuldencrisis te zien als een systeemfalen dan als een bewust nagestreefde catastrofe.

    Als je de data bekijkt kan je niet anders concluderen dan dat de ECB doelbewust deze crisis heeft gecreëerd. Er staat heel duidelijk in het waardeloze vod genaamd verdrag van Maastricht dat de ECB de geldhoeveelheid nooit meer dan met 4% mag laten toenemen. Dit aangezien bekend is dat dit tot enorme bubbles zal leiden. Mises verwoorde het mooi;

    “There is no means of avoiding a final collapse of a boom brought about by credit expansion. The alternative is only whether the crisis should come sooner as a result of a voluntary abandonment of further credit expansion, or later as a final and total catastrophe of the currency system involved.”

    Ik meen dat jij het was die een quote van Prodi presenteerde. Nu lukt de Euroland niet, straks hebben we een crisis welke dat mogelijk maakt (zo ongeveer). Vrij vlot daarna nam Tricky de ECB over en gingen alle persen los, rentes omlaag, reserve eisen omlaag. Totdat de crisis kwam lag de groei ruim boven de 10% (met een piek van ongeveer 18% yoy). Alle recepten om een crisis te veroorzaken. Het ziet er nu naar uit dat Prodi gelijk krijgt. Toeval? Ik denk van niet.

    Hier nog veel leerzame quotes ed van de periode rond de oprichting van de FED in 1913. Vervang eea door ECB en zie nog een reden dat ik niet in toeval geloof.
    http://en.wikiquote.org/wiki/Talk:Woodrow_Wilson

    Dat deze situatie een oorlog tussen de Dollar- en Eurofracties is ben ik niet over uit. Volgens de Freegolders (Another, FOA en FOFOA) wel. Ik sluit niet uit dat dit slechts een toneelstuk is. Heb je die al gelezen? Zo niet een aanrader. Begin bij Another.

  58. H.A. Kortenoeven Zegt:

    De heer De Kort heeft naar mijn mening op alle punten gelijk. Uiteindelijk zullen in Nederland zeer veel mensen zware problemen krijgen met hun schuld op de aangekochte woning. Heeft men er bijvoorbeeld wel eens over nagedacht dat een aflossingsvrije hypotheek gevolgen heeft op lange termijn? Wat doe je als je AOW gaat krijgen en je moet nog een berg rente betalen? Heb je wel genoeg pensioen opgebouwd naast je AOW? Zo niet dan kom je in een regelrechte ramp terecht. Bijvoorbeeld de kleine zelfstandigen zonder personeel. Die verdienen soms best een goed salaris maar deze mensen zijn vaak toch wel gemaktzuchtig als het gaat om verzekeringen af te sluiten, pensioenvoorzieningen te treffen. Maar wel schulden maken op basis van hun “huidige salaris”. Dan hebben we ook nog de categorie mensen die naast hun aflossingsvrije hypotheek zogenaamde “derden schulden” hebben. Laat ik een paar voorbeelden noemen: auto, twee auto’s op afbetaling, vakanties soms op lening, hoge telefoonrekeningen, dure keuken extra hypotheek, schulden bij kledingbedrijven die soms wel twintig procent of meer rente rekenen, zeer slecht omgaan met energie zodat ze torenhoge energierekeningen krijgen, noem maar op. Dan komt daarbij nog het dagelijkse leven. Kosten van kleding, voeding, drinken etc., kinderen, studeren en noem maar op. Men heeft het in de media vooral over die hypotheken maar de kosten van hiervoor genoemde zaken zijn minstens even bepalend voor al die ellende. Daarnaast hebben we ook nog de voortdurend stijgende kosten van de ziektekostenpremies en eigen bijdragen. Dit gaat bijvoorbeeld in een gezin om behoorlijke bedragen. Ik heb eens in een rekenprogramma van een niet te noemen bedrijf een overzicht gemaakt van deze bijkomende kosten en dan schrik je toch wel even. Het leven in Nederland is echt peperduur geworden en dan in het kwadraat. Als troost nog even niet genoemd zijn de studerend kinderen. Als je twee kinderen hebt die studeren komt er nog wel een portie bij. Kortom als de komende jaren de lonen minimaal zullen stijgen en de kosten maximaal zullen stijgen, de huizenprijzen nog verder zullen dalen, dan zal er in Nederland een partij ellende ontstaan die zijn evenbeeld niet kan vinden, zelfs in het verleden niet. Immers na de grote oorlog was het voor de gemiddelde mens niet eens mogelijk te leven zoals nu. Men was spaarzaam, lette op elk dubbeltje, men had geen luxe, geen centrale verwarming, geen badkamer, geen luxe keuken, geen auto, zelfs geen bromfiets, geen televisie, geen vakantie, geen AOW, geen pensioen, maar wel realiteitsbesef, namelijk niet boven je stand leven. Mijn vader dronk per week alleen een flesje bier. Op woensdag aten wij een balletje gehakt en soms was er op zondag een stukje vlees. De visjes die wij vingen in de sloten werden gebakken en opgegeten. Wij werden een maal per week gewassen in de zinken tijl. Alle kinderen in hetzelfde water. Neen, tegenwoordig is het anders, wij gaan twee keer per dag onder de douche. De centrale verwarming gaat op 24 graden en we lopen in korte mouwen door ons huis. Tja, ik sliep onder wollen dekens die soms stijf waren van de vorst. Met andere woorden ik denk dat wij mensen een beetje het spoor zijn kwijtgeraakt. We kunnen niet meer spaarzaam zijn, niet eenvoudig meer zijn, niet meer bescheiden zijn, niet meer realitiveren, onszelf geen beperkingen meer opleggen en noem maar op. Wat sommige mensen ook zeggen, we zijn slaaf geworden van het consumeren, alles moet kunnen, en als het niet kan dan lenen we het gewoon. Tot aan het plafond. Maar dan is het afgelopen. In het beloofde land Amerika leven intussen meer dan veertig miljoen mensn in armoede. Volgend jaar wordt verwacht dat in Nederland 1,1 miljoen mensen in Nederland in armoede zullen leven. Dus tel uit je winst. Als we willen leren van deze ellende zou het wijs zijn om eens terug te kijken belangrijke principes. Eenvoud, geen verspilling, spaarzaamheid, zuinig omgaan met de energie en vooral je niet laten leiden door de valse beloftes van de mensen die je portemonnee willen leeghalen. En als die dan leeg is zeggen ze: “Jammer, maar we kunnen niets meer voor je doen.” Wij hebben lekker aan je verdiend. Waarvan akte.

  59. renren Zegt:

    @ H.A. Kortenoeven 62

    Goed stukje. Zo is het maar net voor veel mensen. Meer en nog meer.

  60. floor Zegt:

    Ik sluit mij aan bij renren Kortenoeven.
    Helemaal “uit het leven gegrepen” zullen we maar zeggen.

  61. Mr. B Zegt:

    @ H.A. Kortenoeven

    Ik ben blij dat er nog een aantal mensen zijn die dit ervaren hebben. Mijn generatie 20 – 35 zal de kennis van toen hard nodig hebben in de toekomst.

    Gelukkig heb ik mijn oma gehad die me deze wijsheden reeds bijgebracht had.

    Toe ze nog helder was, waarschuuwde ze me:

    Jongen hou je er rekening mee dat het niet altijd zo zal wezen zoals nu. Het gaat veel te goed ! Hou er rekening mee dat er een bar en bar slechte tijd aan kan komen waarin je zo arm als jop kunt worden.

    Bedankt lieve Annie.

  62. Zomaar wat berichten op een saaie Zondag….. | voorzieners Zegt:

    […] Verder moet je mijn weblog maar als een DOORGEEF luik zien en pffffffff er zit aan te komen hoor alleen op op de huizenmarkt huizenmarkt-zeepbe…-huizenmarkt-in-nede… […]

Laat een reactie achter

Opgelet:Het is niet toegestaan om teksten te plaatsen die auteursrechtelijk beschermd zijn. Dit mag alleen als er toestemming is gegeven door de auteur. Hetzelfde geldt voor beeld.

Uw reactie moet worden goedgekeurd en daardoor kan het even duren voor hij voor anderen verschijnt. Het is niet nodig om uw reactie nogmaals te plaatsen.